Matura rozszerzona historia czerwiec 2018 arkusz + PDF

Krótki opis zadań ze stron arkusza, w kolejności stron.

• Strona 2: Zadanie 1: Fragment dzieła greckiego geografa Strabona opisuje wylewy Eufratu i kanały w Armenii. Wyjaśnij, w jaki sposób warunki naturalne opisane w źródle wpływały na proces tworzenia się państw. Zadanie 2: Fragment mowy jednego z filozofów starożytnych. Zadanie 2.1: Oceń prawdziwość zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F, jeśli jest fałszywe. 1. Zacytowany fragment mowy wygłosił – według tradycji – Sokrates. 2. Filozof mieszkał w Atenach. 3. Mowa została wygłoszona przed sądem, który filozofa uniewinnił.
• Strona 3: Zadanie 2.2: Zaznacz poprawne dokończenie zdania dotyczącego procesu sądowego, w czasie którego została wygłoszona cytowana mowa. Opcje: A) przed reformami Drakona, B) między bitwą pod Maratonem a Termopilami, C) między bitwą u wybrzeży Salaminy a Cheroneją, D) po objęciu władzy przez Aleksandra Macedońskiego. Zadanie 3: Słup milowy przy rzymskiej drodze. Udowodnij, że źródło powstało w okresie pryncypatu, podaj dwa argumenty.
• Strona 4: Zadanie 4: Dwuczęściowa miniatura z Ewangeliarza Ottona III, ok. 1000 r. Zadanie 4.1: Wyjaśnij, na czym polegała koncepcja uniwersalnego cesarstwa głoszona przez Ottona III. W odpowiedzi odwołaj się do elementów graficznych z obu części miniatury. Zadanie 4.2: Zaznacz poprawne dokończenie zdania. Otton III pochodził z dynastii: A. Karolingów, B. Hohenstaufów, C. Ludolfingów, D. Hohenzollernów.
• Strona 5: Zadanie 5: Mapa Bliskiego Wschodu. Rozstrzygnij, czy mapa przedstawia podział polityczny Bliskiego Wschodu powstały w wyniku pierwszej krucjaty. Odpowiedz uzasadnij, podając dwa argumenty. Rozstrzygnięcie: [miejsce na odpowiedź]. Uzasadnienie: [miejsce na odpowiedź]. Mapa zawiera oznaczenia: Sułtanat Ikonium, Królestwo Armenii, Hrabstwo Edessy, Państwo Jerozolimskie, Kalifat Fatymidów, Morze Śródziemne, Cypr, Damaszek, Jerozolima, Kair.
• Strona 6: Zadanie 6: Wykres przedstawia liczbę lokacji miast na ziemiach polskich od 1220 do 1500 roku. Ocenianie prawdziwości zdań: 1. W okresie rozbicia dzielnicowego liczba lokacji miast nie ulegała zmianom. 2. Najwyższy wskaźnik lokacji przypada na rok koronacji Wacława II. 3. W pierwszej dekadzie po śmierci Kazimierza Wielkiego wskaźnik lokacji spadał. Zaznacz P, jeśli zdanie prawdziwe, F – jeśli fałszywe.
• Strona 7: Zadanie 7: Źródło 1: fragment traktatu Pawła Włodkowica o władzy papieża i cesarza w stosunku do niewiernych z 1416 roku. Źródło 2: fragment opracowania historycznego dotyczącego tez Włodkowica. Zadanie 7.1: zaznacz poprawne dokończenie zdania dotyczącego soboru zwołanego w Nicei, Trydencie, Konstancji lub Konstantynopolu. Zadanie 7.2: wyjaśnij reakcję uczestników soboru na wystąpienie Włodkowica, odwołując się do treści źródła 1.
• Strona 8: Zadanie 8: Dzieła malarstwa i rzeźby europejskiej. Ilustracje A, B, C, D przedstawiają różne wersje piety. Ocen prawdziwość zdań: 1. Motywem, do którego nawiązują wszystkie dzieła, jest pieta. 2. Najwcześniej zostało stworzone dzieło oznaczone literą A. 3. Dzieła oznaczone literami B i C są charakterystyczne dla estetyki renesansu. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
• Strona 9: Zadanie 9: Źródło 1 przedstawia rycinę wydarzenia z 1618 r. Źródło 2 to fragment listu Maksymiliana I Bawarskiego do papieża Pawła V, opisujący zwycięstwo nad nieprzyjacielem i rolę elektora-palatyna Fryderyka V. Polecenie: Rozstrzygnij, czy wydarzenia ukazane w źródłach 1 i 2 pozostają w związku przyczynowo-skutkowym. Odpowiedz uzasadnij.
• Strona 10: Zadanie 10: Instrukcja dla nuncjusza papieskiego w Polsce [fragment]. Rozpoznaj władcę, który został nazwany w tekście teraźniejszym królem, i wykaż, że działania przez niego podjęte doprowadziły do zwycięstwa nurtu kontrreformacyjnego w Polsce. Zadanie 11: Źródło 1. Ugoda hadziacka [fragment]. Źródło 2. List hetmana wielkiego koronnego Stanisława Rewery Potockiego do Jana Kazimierza o skutkach ugody hadziackiej [fragment].
• Strona 11: Zadanie 11.1: Wyjaśnij, dlaczego realizacja postanowień zawartych w źródle 1. mogła doprowadzić do powstania Rzeczypospolitej Trojga Narodów. Zadanie 11.2: Wyjaśnij, jaką rolę w planach politycznych Kozaków miały odegrać – według autora źródła 2. – postanowienia zawarte w źródle 1. Zadanie 12: Podaj stosowaną w historiografii pełną nazwę i rok powstania instytucji, której dotyczy tekst. Fragment tekstu popularnonaukowego opisuje system edukacji w Rzeczypospolitej.
• Strona 12: Zadanie 13: Fotografia Łazienki Królewskie – Pałac na Wodzie. Zaznacz poprawne dokończenie zdania: Budynek widoczny na fotografii został wzniesiony w stylu A) barokowym, B) klasycystycznym, C) manierystycznym, D) secesyjnym. Zadanie 14: Akt prawny z epoki [fragment]. Podaj stosowaną w historiografii nazwę sojuszu powołanego mocą powyższego aktu i wyjaśnij jego polityczny cel. Nazwa sojuszu: (miejsce na odpowiedź). Wyjaśnienie celu: (miejsce na odpowiedź).
• Strona 13: Zadanie 15: Herb Królestwa Polskiego, wzór z 1815 roku. Wyjaśnij, w jaki sposób symbolika herbu ukazuje brak suwerenności Królestwa Polskiego. W odpowiedzi odwołaj się do dwóch elementów graficznych herbu. Na ilustracji widoczny jest herb z koroną, orłem i insygniami władzy.
• Strona 14: Zadanie 16: fragment utworu Augusta Barbiera "Atak pod Węgrowem". Wskaż przyczynę wybuchu, wybierz spośród: A) insurekcji kościuszkowskiej, B) powstania listopadowego, C) Wiosny Ludów na ziemiach polskich, D) powstania styczniowego. Uzasadnij wybór. Zadanie 17: Źródło 1, fragment adresu księcia Ludwika do wyborców z 27 XI 1848 r. Tekst dotyczy wyboru urzędnika Rzeczypospolitej, symbolu porządku i bezpieczeństwa.
• Strona 15: Zadanie 17.1: Wyjaśnij, do jakiej tradycji nawiązano w źródłach 1 i 2. W odpowiedzi odwołaj się do obu źródeł. Zadanie 17.2: Na podstawie informacji zawartych w źródle 3, rozstrzygnij, czy książę Ludwik dotrzymał obietnic, o których mowa w źródle 1. Odpowiedź uzasadnij. Zawiera ilustrację przedstawiającą księcia Ludwika pożyczającego ubranie swego stryja.
• Strona 16: Zadanie 18: Maszyna germanizacyjna, karykatura z 1904 r. Wyjaśnij, jak autorzy rysunku oceniali skuteczność polityki germanizacyjnej. W odpowiedzi odwołaj się do dwóch elementów graficznych. Zadanie 19: Źródło 1. Fragment wspomnień dotyczący wyboru Piłsudskiego, opisujący zaskoczenie i refleksje autora na temat propozycji objęcia stanowiska oraz jego naukowo-twórczej działalności.
• Strona 17: Zadanie 19.1: Podaj imię i nazwisko autora wspomnianego w źródle 1 oraz funkcję, na którą Piłsudski zaproponował go jako kandydata. Zadanie 19.2: Rozstrzygnij, czy autor źródła 1 to postać przedstawiona w źródle 2. Odpowiedz uzasadnij, podając jeden argument. Strona zawiera rysunek satyryczny z czasopisma „Mucha”, 1926 r., przedstawiający mężczyznę w laboratorium z probówką i książką.
• Strona 18: Zadanie 20: Znaczek pocztowy z okresu II RP. Oceń prawdziwość zdań: 1. Treść rysunku nawiązuje do wymarszu Pierwszej Kompanii Kadrowej. 2. Znaczek pocztowy powstał za życia Józefa Piłsudskiego. 3. Na znaczku przedstawiono postać Naczelnego Wodza Polskich Sił Zbrojnych w 1939 roku. Zadanie 21: Źródło 1. Obraz przedstawiający wydarzenie z okresu II wojny światowej.
• Strona 20: Zadanie 22: Karykatura Artura Szyka, opublikowana w USA, przedstawia trzech przywódców z przekreślonymi dwoma z nich. Napis na rysunku: "Dwóch załatwionych, został jeszcze jeden." Polecenie: Przeanalizuj rysunek i zaznacz poprawne dokończenie zdania. Karykatura mogła powstać najwcześniej w: A) I połowie 1944 r., B) II połowie 1944 r., C) I połowie 1945 r., D) II połowie 1945 r. Uzasadnij swój wybór, odwołując się do własnej wiedzy.
• Strona 21: Zadanie 23: Mapa przedstawia aktywność zbrojną oddziałów polskiego podziemia niepodległościowego w okresie styczeń 1946 – kwiecień 1947. Na mapie zaznaczono granice państwowe i województw oraz miejsca akcji zbrojnych, rozbicia posterunków MO, ataków na więzienia i siedziby UB. Polecenie: Wyjaśnij przyczynę braku aktywności zbrojnej oddziałów polskiego podziemia niepodległościowego w zachodniej części terytorium państwa polskiego.
• Strona 22: Zadanie 24: Fotografia przedstawia napisy na witrynach sklepowych, w tym "Dubček" i "Wracajcie do domu żołnierze polscy". Wyjaśnij, w jakich okolicznościach i gdzie wykonano tę fotografię, podaj nazwę państwa. Zadanie 25: Ulotka z hasłami "Solidarność", "13-go roku pamiętnego", "Na wybory idą tylko cykory", "Partia wybory fałszuje".
• Strona 23: Zadanie 25: Ulotka powstała w związku z wyborami parlamentarnymi w latach, wybierz poprawną odpowiedź: A) sześćdziesiątych XX w., B) siedemdziesiątych XX w., C) osiemdziesiątych XX w., D) dziewięćdziesiątych XX w. Uzasadnij wybór, podając dwa argumenty. Zadanie 26: Rysunek satyryczny z epoki przedstawia tonący statek z napisem "USSR" i odpadające republiki. Podaj nazwę i rok wydarzenia, do którego odnosi się rysunek, uzasadnij odpowiedź.
• Strona 24: Zadanie 27: 1. Scharakteryzuj ewolucję ustroju starożytnych Aten (VII-V w. p.n.e.) oraz wady i zalety ustroju tego miasta-państwa w V w. p.n.e. 2. Scharakteryzuj stosunki polsko-krzyżackie w XIV-XV w. i oceń ich wpływ na relacje z Wielkim Księstwem Litewskim. 3. Oceń trafność określenia "Rzeczpospolita jako przedmurze chrześcijaństwa" w XVII w. 4. Scharakteryzuj politykę kolonialną państw europejskich w XIX i na początku XX w. 5. Wyjaśnij genezę "polskiego października" i oceń jego następstwa. Materiały źródłowe do tematu 3: Źródło A - Instrukcja dla nuncjusza G.B. Lancellotiego, 1622 r. [fragment].