Matura rozszerzona historia czerwiec 2023 (formuła 2015) arkusz + PDF

Krótki opis zadań ze stron arkusza, w kolejności stron.

• Strona 4: Zadanie 1: Źródło 1 to fragment współczesnego opracowania historycznego opisujący miasto jako dom jednego Boga, stolicę dwóch narodów i świątynię trzech religii. Źródło 2 to plan miasta z zaznaczonymi miejscami, takimi jak Pałac Królewski, Brama Isztar, Świątynia Marduka. Rozstrzygnij, czy źródła 1 i 2 odnoszą się do tego samego miasta. Odpowiedz i uzasadnij, odwołując się do informacji z obu źródeł.
• Strona 5: Zadanie 2: Źródło 1 to fragment dzieła Herodota o planach wojennych przeciw Atenom. Źródło 2 to fragment wiersza Symonidesa o Leonidasie, królu Sparty. Zadanie 2.1: Rozstrzygnij, czy oba źródła dotyczą tej samej kampanii wojennej, uzasadnij, odwołując się do informacji zawartych w obu źródłach. Zadanie 2.2: Dokończ zdanie, zaznacz właściwą odpowiedź. Źródło 2 nawiązuje do bitwy A) u wybrzeży Salaminy, B) pod Cheroneą, C) pod Maratonem, D) pod Platejami.
• Strona 6: Zadanie 3: Fragment mapy basenu Morza Śródziemnego. Oceń prawdziwość stwierdzeń, zaznacz P lub F. 1. Litera C oznacza obszary opanowane przez Kartaginę między I a II wojną punicką. 2. Obszary pod panowaniem Rzymu przed I wojną punicką oznaczone literą A. 3. Litera B oznacza obszary utracone przez Kartaginę na rzecz Rzymu po I wojnie punickiej. Zadanie 4: Fragment roczników. Podaj imię i przydomek cesarza rzymskiego, o którym mowa w tekście.
• Strona 7: Zadanie 5: Fragmenty kroniki Jana Długosza. Fragment 1 opisuje króla, który nieustraszony odprawia mszę z mieczem, zabija biskupa Stanisława. Fragment 2 dotyczy metropolity gnieźnieńskiego Stefana I, opisującego grabież w katedrze gnieźnieńskiej przez księcia czeskiego Brzetysława. Rozstrzygnij, który fragment opisuje wcześniejsze wydarzenie. Odpowiedz i uzasadnij.
• Strona 8: Zadanie 6: Fragmenty przywilejów szlacheckich. Fragment przywileju A dotyczy gwarancji nietykalności ziemianina. Fragment przywileju B mówi o utrzymaniu praw mieszkańców królestwa. Zadanie 6.1: Rozstrzygnij, czy oba przywileje nadał ten sam władca. Odpowiedź uzasadnij. Zadanie 6.2: Oceń prawdziwość stwierdzeń, zaznacz P lub F. 1. Gwarancja nietykalności szlachty. 2. Wpływ na rozwój parlamentaryzmu. 3. Powstanie monarchii stanowej.
• Strona 9: Zadanie 7: Mapa przedstawia szlaki handlowe u schyłku średniowiecza. Polecenie: Rozstrzygnij, czy na mapie zostały przedstawione szlaki morskie związane z handlem lewantyńskim czy hanzeatyckim. Odpowiedz uzasadnij, odwołując się do treści mapy i własnej wiedzy. Rozstrzygnięcie: (miejsce na odpowiedź). Uzasadnienie: (miejsce na odpowiedź).
• Strona 10: Zadanie 8: Źródło 1 przedstawia fragment tablicy genealogicznej władców Hiszpanii, w tym Izabellę I Kastylijską, Ferdynanda II Aragońskiego, Joannę Szaloną, Karola V Habsburga, Filipa II Habsburga. Źródło 2 to fragment listu podróżnika opisujący podróż z Wysp Kanaryjskich do Indii. Źródło 3 zawiera fragment anonimowych notatek o wyprawie, opisujący podróż do Kalikatu przez Mombasę i Rastello.
• Strona 11: Zadanie 8.1: Ocen prawdziwość stwierdzeń, zaznacz P jeśli prawdziwe, F jeśli fałszywe. 1. Władca Anglii, za którego uchwalono Akt supremacji, był mężem córki Izabeli I Kastylijskiej. 2. Władca Hiszpanii, który wysłał Wielką Armadę przeciw Anglii, był wcześniej mężem córki Henryka VIII. 3. W źródle 1 wymienieni władcy, którzy rozpoczęli rekonkwistę w Hiszpanii. Zadanie 8.2: Uzupełnij tabelę na podstawie źródeł 1-3, podając imię podróżnika i władcę sponsorującego wyprawę.
• Strona 12: Zadanie 9: Mapa Rzeczypospolitej Obojga Narodów w XVII wieku. Oceń prawdziwość stwierdzeń, zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, lub F, jeśli jest fałszywe. 1. Symbolem krzyża zaznaczono na mapie miejsca bitew stoczonych podczas potopu szwedzkiego. 2. Kolorem niebieskim zaznaczono kierunek działań i najdalszy zasięg wypraw tureckich. 3. Na mapie uwzględniono nazwę miejscowości kojarzoną z bitwą, podczas której zginął hetman Stanisław Żółkiewski.
• Strona 13: Zadanie 10: Fotografia kościoła. Podaj nazwy dwóch stylów architektonicznych, które reprezentuje kościół przedstawiony na fotografii, oraz po jednej cesze każdego z nich, widocznej na tej fotografii. Nazwa stylu 1: (miejsce na odpowiedź). Cecha: (miejsce na odpowiedź). Nazwa stylu 2: (miejsce na odpowiedź). Cecha: (miejsce na odpowiedź).
• Strona 14: Zadanie 11.1: Rozstrzygnij, czy założenia polityki kolonialnej Anglii przedstawione w źródle 2 były zgodne z zasadami doktryny opisanej w źródle 1. Odpowiedź uzasadnij, odwołując się do informacji zawartych w obu źródłach. Zadanie 11.2: Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe. 1. Doktryna ekonomiczna opisana w źródle 1. to fizjokratyzm. 2. Autorem tekstu cytowanego w źródle 1. jest Adam Smith. 3. Autor tekstu ze źródła 1. jest zwolennikiem zwiększenia eksportu.
• Strona 15: Zadanie 12: Źródło 1 zawiera fragmenty opracowania historycznego dotyczące działań Napoleona, w tym jego plany inwazji na Francję, straty wojskowe oraz zmiany terytorialne po walkach z Prusami. Źródło 2 to obraz Adolfa Roehna przedstawiający spotkanie Napoleona i Aleksandra I na rzece Niemen. Zadanie 12.1: Podaj, który fragment ze źródła 1 opisuje wydarzenie chronologicznie najwcześniejsze, a który najpóźniejsze.
• Strona 16: Zadanie 12.2: Rozstrzygnij, który fragment ze źródła 1. opisuje skutki wydarzenia upamiętnionego na obrazie. Odpowiedź uzasadnij. Zadanie 13: Źródło 1. Fragment artykułu Aleksandra Świętochowskiego z 1871 roku. Źródło 2. Wiersz Włodzimierza Zagórskiego. Sformułuj dwa argumenty potwierdzające tezę, że oba źródła wyrażają program pozytywizmu.
• Strona 17: Zadanie 14: Karykatura przedstawia postać gaszącą pożar z podpisami "Rewolucja" i "Reformy". Rozstrzygnij, czy karykatura odnosi się do rewolucji w 1905 roku czy do rewolucji bolszewickiej. Odpowiedz uzasadnij, interpretując dwa wybrane elementy graficzne. Zadanie 15: Źródło 1. Fragment listu do Jacka Malczewskiego z wiedeńskiego stowarzyszenia artystów z 1919 roku, dotyczący zmienionych warunków politycznych i współpracy artystycznej.
• Strona 18: Zadanie 15.1: Podaj nazwę stylu w malarstwie, którego przykładem jest zaprezentowany obraz. Odpowiedz uzasadnij, opisując jedną cechę tego stylu, widoczną na obrazie. Zadanie 15.2: Wyjaśnij, jakie warunki polityczne spowodowały wykreślenie Malczewskiego ze stowarzyszenia, o którym mowa w źródle 1. W odpowiedzi odwołaj się do faktografii.
• Strona 19: Zadanie 16: Fragment afisza ogłoszeniowego dotyczącego wycieczki do Centralnego Okręgu Przemysłowego. Zadanie 16.1: Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź. Afisz został opublikowany za prezydentury: A) Gabriela Narutowicza, B) Stanisława Wojciechowskiego, C) Ignacego Mościckiego, D) Władysława Raczkiewicza. Zadanie 16.2: Podaj nazwisko polskiego ekonomisty, który był inicjatorem budowy Centralnego Okręgu Przemysłowego.
• Strona 20: Zadanie 17: Fragment Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, Art. 3, dotyczący organów państwa pod zwierzchnictwem Prezydenta RP. Rozstrzygnij, czy tekst stanowi fragment konstytucji marcowej czy kwietniowej. Odpowiedź uzasadnij. Zadanie 18: Fragment artykułu "Komuniści" z Biuletynu Informacyjnego AK, dotyczący okresu od września 1939 do połowy 1941 roku. Zadanie 18.1: Wyjaśnij, dlaczego na początku II wojny światowej komuniści prezentowali pozytywny stosunek do polityki Niemiec, odwołując się do faktografii.
• Strona 21: Zadanie 18.2: Wyjaśnij, dlaczego w połowie 1941 roku zmienił się stosunek komunistów do Polski. W odpowiedzi odwołaj się do faktografii. Zadanie 19: Chiński plakat propagandowy. Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych. Plakat odnosi się do wydarzeń określanych w historiografii jako A) Długi Marsz, B) Wielki Skok, C) rewolucja kulturalna, D) masakra na placu Tiananmen.
• Strona 22: Zadanie 20: Fotografia z wiecu. Rozstrzygnij, czy zaprezentowana fotografia została wykonana w Polsce w roku 1956 czy w roku 1968. Odpowiedz uzasadnij, odwołując się do informacji ze źródła. Rozstrzygnięcie: [miejsce na odpowiedź]. Uzasadnienie: [miejsce na odpowiedź].
• Strona 23: Zadanie 21: Awers i rewers monety z serii "Polska Droga do Wolności" przedstawiające awers z napisem "Rzeczpospolita Polska 2009" i rewers z datą "12.09.1989". Zadanie 21.1: Podaj nazwisko premiera upamiętnionego na rewersie monety. Zadanie 21.2: Uzasadnij, że symbolika awersu monety nawiązuje do genezy wydarzenia przedstawionego na rewersie. Zadanie 22: Wybierz jeden z pięciu tematów do opracowania, dotyczących przemian władzy cesarskiej, rywalizacji cesarsko-papieskiej, tolerancji religijnej, ruchów politycznych lub przygotowania do wojny obronnej.
• Strona 34: Zadanie 12: Przeanalizuj fragment tekstu źródłowego dotyczącego polityki zagranicznej Polski w latach 30. XX wieku i odpowiedz na pytania. Zadanie 13: Na podstawie mapy przedstawiającej podział administracyjny II RP, określ zmiany granic województw w latach 1921-1939. Zadanie 14: Ciąg dalszy zadania 13, porównaj dane statystyczne dotyczące ludności w wybranych województwach.
• Strona 35: Zadanie 12: Przeanalizuj źródło A przedstawiające mapę Europy z 1914 roku i określ, jakie zmiany terytorialne zaszły po I wojnie światowej. Zadanie 13: Na podstawie tekstu źródłowego B dotyczącego traktatu wersalskiego, wyjaśnij jego wpływ na sytuację polityczną w Europie. Zadanie 14: Fragment zadania 15: Opisz rolę Ligi Narodów w utrzymaniu pokoju po I wojnie światowej.