Dla asystentów AI: spis tego działu jest w /arkusze/llms.txt, a spis serwisu w /llms.txt. Część stron ma wersję Markdown. Adres strony zwraca ją, gdy żądanie zawiera nagłówek Accept: text/markdown. Strona główna i cennik mają ją pod /index.md i /pricing.md.
Krótki opis zadań ze stron arkusza, w kolejności stron.
Strona 2: Zadanie 1: Przeczytaj fragmenty tekstów źródłowych i określ, których państw starożytnych one dotyczą. Wpisz nazwy państw w rubryki. a) Tekst o ustroju politycznym opartym na demokracji. b) Tekst o wolności wyznania religii. c) Tekst o królu, który zapewniał pomyślność i sprawiedliwość. Zadanie 2: Na fotografiach pokazano trzy zabytki kultury antycznej. Z listy wybierz nazwy i wpisz je w wykropkowania.
Strona 3: Zadanie 3: Wykonaj polecenia, wykorzystując podane nazwy wojen stoczonych przez starożytny Rzym: wojna z Pyrrusem, I wojna punicka, II wojna punicka, III wojna punicka, wojna z Mitrydatesem Eupatorem, wojna z Gallami. a) Podaj nazwę pierwszej chronologicznie wojny. b) Podaj nazwę wojny, w której rozegrana została bitwa pod Kannami. c) Podaj nazwę wojny, którą prowadził Juliusz Cezar. Na stronie znajdują się ilustracje muru obronnego i zigguratu.
Strona 4: Zadanie 4: Do fragmentów biogramów dopisz imiona filozofów greckich. a) Przedstawiciel szkoły cyników, mieszkał w beczce, głosił życie zgodne z naturą. b) Nauczyciel Platona, przeciwnik demokracji, skazany na śmierć. c) Twórca atomistycznej teorii, zwolennik determinizmu. Zadanie 5: Wyjaśnij pojęcia związane ze starożytnością: a) ostracyzm, b) limes. Zadanie 6: Uporządkuj wydarzenia z dziejów Kościoła, oznaczając najwcześniejsze literą A, a najpóźniejsze B: a) benedyktyni, b) jezuici, c) franciszkanie, d) cystersi.
Strona 5: Zadanie 7: rozpoznaj prawdziwe i fałszywe stwierdzenia dotyczące polskich władców, m.in. Mieszka I i Bolesława Chrobrego. Zadanie 8: przeanalizuj tablicę genealogiczną Piastów, uzupełnij tabelę imionami przedstawicieli dynastii na podstawie notek biograficznych, dotyczących m.in. syna Jadwigi i Bolesława Pobożnego oraz wnuka Bolesława Krzywoustego.
Strona 6: Zadanie 9: Przeanalizuj ilustrację i wykonaj polecenia. a) Nazwij scenę na rysunku i wymień trzy cele organizowania tego typu widowisk. b) Wymień dwa elementy uzbrojenia rycerskiego widoczne na rysunku. c) Podkreśl nazwę określającą ogrodzony plac na ilustracji: wilkierze, szranki, arabeski, palisada, parkur. Zadanie 10: Przeanalizuj tekst źródłowy z 8 kwietnia 1525 r. i wykonaj polecenia.
Strona 7: Zadanie 10: a) Podaj nazwę rodu i kraju wspomnianego w tekście Albrecht, do którego odnosi się dokument. b) Przedstaw zobowiązania nałożone na Albrechta. c) Podaj imię króla Rzeczypospolitej, który był sygnatariuszem aktu, oraz datę roczną śmierci tego władcy. Zadanie 11: Spośród podanych postaci podkreśl dwie związane z wojną trzydziestoletnią: a) Albrecht Wallenstein, b) Jerzy I Rakoczy, c) don Juan de Austria, d) Karol XII, e) Tadeusz Kościuszko, f) Giuseppe Mazzini.
Strona 8: Zadanie 12: Przeanalizuj ilustracje i postaw znak X przy grafice ukazującej polskiego szlachcica z XVII w. Ilustracje oznaczone literami a, b, c, d. Zadanie 13: Połącz polskie powstania od XVIII do XX w. z wymienionymi postaciami. Wybierz jedną postać dla każdego powstania: a) Powstanie kościuszkowskie, b) Powstanie listopadowe, c) Powstanie styczniowe, d) Powstanie wielkopolskie, e) Powstanie warszawskie. Postacie: Jakub Szela, Piotr Wysocki, Józef Madaliński, Stanisław Konarski, Edward Dembowski, Romuald Traugutt, Antoni Chruściel, Ignacy Paderewski.
Strona 9: Zadanie 14: Przeanalizuj fragment tekstu źródłowego i podaj nazwę państwa, którego dotyczy dokument, rok jego wydania oraz nazwę miasta, gdzie wydano tekst. Zadanie 15: Połącz podane postaci z dziedzinami, w których działały. Wymienione dziedziny to: religia, sztuka, wojskowość, polityka, nauka.
Strona 10: Część II, analiza źródeł wiedzy historycznej (10 punktów). Temat: Prawo na przestrzeni dziejów. Zadanie polega na zapoznaniu się z materiałami źródłowymi (źródła A–J) i wykonaniu poleceń w arkuszu odpowiedzi (zadania 16–21). Widoczne źródło A: fotografia steli z inskrypcjami. Źródło B: fragment tekstu opisujący wzniesienie Anum, króla bóstw Anunnaków, i jego władzę nad Babilonem oraz rolę boga Marduka.
Strona 14: Źródło J przedstawia tabelę z liczbą skazanych w krakowskim sądzie grodzkim w II połowie XVIII w. Zadanie 16: a) Podaj nazwę starożytnego państwa związanego z podanymi źródłami, imię władcy i nazwę systemu ustrojowego. b) Wyjaśnij rolę religii w tym systemie i podaj współczesny przykład państwa z podobnym systemem. Zadanie 17: a) Podaj nazwę starożytnego kraju związanego z podanymi źródłami i trzy dowody identyfikacji.
Strona 15: Zadanie 18: Na podstawie źródeł E, F, G zidentyfikuj postać (podaj jej imię) przedstawioną w źródłach, wyjaśnij, jakie czyny jej zarzucono i jaki zapadł wyrok. Wyjaśnij, dlaczego w przedstawionej sprawie zapadł tak surowy wyrok. Zadanie 19: Na podstawie źródła H napisz, jak ogólnie nazywa się dokument zawierający podobne treści do zacytowanych. Co w podanym źródle wskazuje na poprawność twojej tezy?
Strona 16: Zadanie 20: a) Opisz, czym zajmowali się inkwizytorzy w średniowieczu i epoce wczesnonowożytnej. b) Wyjaśnij, na czym polega zdaniem autora tekstu błąd w potocznym rozumieniu inkwizycji średniowiecznej. Zadanie 21: Scharakteryzuj tendencje zmian liczby skazanych na karę śmierci w zestawieniu z ogólną liczbą skazanych, uwzględniając liczby bezwzględne i względne.
Strona 17: Zadanie 22: (20 pkt) Spośród dwóch tematów wybierz jeden do opracowania. Temat I: Wyjaśnij, w czym wyrażała się korporacyjność i stanowość prawa w Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Temat II: Scharakteryzuj i oceń przemiany ustrojowe w II Rzeczypospolitej w kontekście przewrotu majowego.
![Historia, matura rozszerzona, listopad 2009, Operon - strona 2: Zadanie 11: a), b) 1 pkt za dwa poprawne podkreślenia. Zadanie 12: d) 1 pkt za poprawne oznaczenie. Zadanie 13: a) Józef Madaliński, b) Piotr Wysocki, c) Romuald Traugutt, d) Ignacy Paderewski, e) Antoni Chruściel 1 pkt za prawidłowe wypełnienie wszystkich rubryk. Zadanie 14: Księstwo Warszawskie, 1807 r., Drezno 1 pkt za pełną odpowiedź. Zadanie 15: a) Stefan Wyszyński, Jerzy Popiełuszko, b) Jerzy Grotowski, Władysław Strzemiński, c) Franciszek Kleeberg, Stanisław Maczek, d) Roman Dmowski, Stanisław Mikołajczyk, e) Stefan Banach, Tadeusz Kotarbiński 1 pkt za pełną odpowiedź. Zadanie 16: a) Babilonia, Hammurabi; Prawo nosi znamiona systemu teokratycznego (teokracji), b) Religia miała wzmacniać autorytet panującego, wskazywać na jego boskie pochodzenie, podkreślać związek państwa z religią, zapewniać prawo sankcje nie tylko państwowe, ale również religijne. Przykłady państw tego typu: Iran, Watykan (Państwo Kościelne). a) 1 pkt za pełną odpowiedź, b) 1 pkt za pełną odpowiedź. Zadanie 17: a) Źródła dotyczą Izraela, a wskazuje na to fakt, że postać na rycinie to przywódca Izraelitów – Mojżesz, człowiek ten otrzymuje tablice kamienne z zapisem dekalogu. Ponadto tytułatura Boga używana w źródle wskazuje na Żydów, także zwrot „który cię wywiódł z ziemi […]” odwołuje się do dziejów Żydów i wyjścia z Egiptu, b) Zasada talionu mówiła, że kara powinna być równą odpłatą przestępcy za popełniony czyn (należy uznać też: kara powinna dawać taki sam skutek jak przestępstwo). Od zasady talionu odstępowano, gdy osoba, która popełniła przestępstwo, należała do wyższej niż poszkodowany warstwy społecznej (przykład niewolnika). Należy uznać także: jeśli niemożliwe ze względów fizycznych było jej zrealizowanie (przykład poronionej ciąży). a) 1 pkt za pełną odpowiedź, b) 1 pkt za pełną odpowiedź. Zadanie 18: a) Źródła przedstawiają Sokratesa, któremu zarzucono nieuznawanie bogów oficjalnie czczonych w Atenach i oddawanie czci obcym bóstwom. Inny zarzut to deprawowanie młodzieży. Sokratesa skazano na śmierć, b) Wyrok był surowy, lecz zgodny z ateńskim prawodawstwem. Sokratesa uznano za niebezpiecznego, gdyż nie uznając oficjalnych bogów, narażał na ich gniew całą społeczność ateńskiej polis. Demoralizację młodzieży uznano za równie niebezpieczną, gdyż godziło to w podstawy ateńskiej organizacji społecznej, w myśl których dzieci miały być bezwzględnie posłuszne rodzicom. Sokrates zaś dowodził, że przede wszystkim powinny być posłuszne swojemu rozumowi. a) 1 pkt za pełną odpowiedź, b) 1 pkt za pełną odpowiedź. Zadanie 19: Przywilej immunitetowy (należy uznać – immunitet lub immunitet sądowniczy i ekonomiczny), wskazuje na to fragment mówiący, z jakich świadczeń go... 1 pkt za pełną odpowiedź.](/_next/image?url=https%3A%2F%2Ffirebasestorage.googleapis.com%2Fv0%2Fb%2Fmatematykagryzie-prod.appspot.com%2Fo%2FexamPapers%252Ffiles%252FHistoria%2520-%25202009-11%2520-%2520Matura%2520rozszerzona%2520-%2520Pr%25C3%25B3bny%2520-%2520Formu%25C5%2582a%25202002%2520-%2520Operon%2520-%2520Odpowiedzi-0002-8be1864b.webp%3Falt%3Dmedia&w=1920&q=75)
