Matura rozszerzona historia maj 2017 arkusz + PDF

Krótki opis zadań ze stron arkusza, w kolejności stron.

• Strona 2: Zadanie 1: Źródło 1 przedstawia opinię współczesnego badacza na temat sztuki Amenhotepa IV – Echnatona, podkreślając jego chęć uwolnienia sztuki od tradycyjnych reguł. Źródło 2 zawiera dwa wizerunki faraona w sztuce egipskiej, oznaczone jako A i B. Zadanie 1.1: Rozstrzygnij, który z wizerunków (A czy B) jest przykładem zastosowania estetyki opisanej w źródle 1. Odpowiedz uzasadnij, przywołując dwa argumenty.
• Strona 3: Zadanie 1.2: Wyjaśnij, odwołując się do własnej wiedzy, na czym polegała reforma religijna Amenhotepa IV – Echnatona. Zadanie 2: Fotografia pomnika poświęconego jednej z bitew stoczonych przez starożytnych Greków. Zaznacz poprawne dokończenie zdania i uzasadnij swój wybór, odwołując się do fotografii oraz własnej wiedzy. Pomnik poświęcono bitwie stoczonej pod A. Maratonem, B. Termopilami, C. Salaminą, D. Platejami.
• Strona 4: Zadanie 3: na podstawie podanych informacji oraz własnej wiedzy uzupełnij tabelę, wpisz nazwy form ustroju politycznego starożytnego Rzymu, wybierz spośród: pryncypat, królestwo, dominat, republika. Zadanie 4: fragment tekstu Ibn Ishaka, Żywoty wysłannika bożego, podaj nazwę wydarzenia opisanego w źródle i wyjaśnij jego znaczenie w tradycji arabskiego kręgu kulturowego.
• Strona 5: Zadanie 5: Źródło 1 przedstawia rysunek pierwotnego wyglądu świątyni Hagia Sophia. Źródło 2 to fotografia współczesnej świątyni Hagia Sophia. Polecenie: podaj rok oraz nazwę wydarzenia, które umożliwiło zmianę wyglądu i przeznaczenia prezentowanej świątyni. Miejsce na odpowiedź: rok i nazwa wydarzenia. Tabela z maksymalną liczbą punktów do zdobycia za zadanie.
• Strona 6: Zadanie 6: Anonim tzw. Gall, Kronika polska [fragmenty]. Fragment 1 opisuje wygnanie króla i działania biskupa. Fragment 2 dotyczy krzywd i buntu przeciw biskupom. Rozstrzygnij, czy sytuacja z fragmentu 2 była skutkiem wydarzeń z fragmentu 1. Odpowiedz i uzasadnij. Zadanie 7: Źródło 1. Kronika Wielkopolska [fragment]. Opisuje najazd wojsk Chana Batu na Polskę, zniszczenia w Sandomierzu, Krakowie i Legnicy oraz śmierć księcia Henryka.
• Strona 7: Zadanie 7.1: Na podstawie źródeł oceń prawdziwość zdań, zaznacz P lub F. 1. Treść mapy potwierdza trasę opisaną w źródle 1. 2. Mongołowie najechali ziemie Henryków śląskich. 3. Władca zginął w bitwie, nosił przydomek Probus. Zadanie 7.2: Zaznacz poprawne zakończenie zdania. Do wydarzeń z źródła 1 doszło: A) przed schizmą wschodnią, B) po wojnie stuletniej, C) przed wydaniem Wielkiej Karty Swobód, D) po czwartej wyprawie krzyżowej. Mapa: Najazd Mongołów, z legendą.
• Strona 8: Zadanie 8: na podstawie źródła 1 przedstawiono strukturę wywozu głównych towarów z Polski w późnym średniowieczu, w formie wykresu słupkowego z lat 1370, 1420, 1470, 1520, z kategoriami: futra, drewno, woły, zboże, wyroby przemysłowe. Źródło 2 zawiera fragment opracowania historycznego o integracji gospodarczej Europy pod koniec XV wieku. Polecenie: rozstrzygnij, czy informacje dotyczące ziem polskich w źródle 2 znajdują potwierdzenie w źródle 1, odpowiedz uzasadnij.
• Strona 9: Zadanie 9: Mapa przedstawia podział ziem zakonu krzyżackiego. Na podstawie mapy oceń prawdziwość zdań: 1. Terytorium oznaczone literą A zostało lennem Polski na mocy II pokoju toruńskiego. 2. Na mapie zaznaczono symbolem „X” miejsca bitew z okresu wojny trzynastoletniej. 3. Warmia była częścią terytorium oznaczonego literą B, czyli tzw. Prus Zakonnych. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, lub F, jeśli jest fałszywe.
• Strona 10: Zadanie 10: Źródło 1 zawiera fragment opracowania historycznego dotyczącego unii i jej wpływu na pozycję możnowładców oraz trudności w przeprowadzeniu reform. Źródło 2 to fotografia pomnika z fragmentem przedstawiającym postacie historyczne. Polecenie: Rozstrzygnij, czy pomnik i tekst odnoszą się do tego samego wydarzenia, uzasadnij, odwołując się do obu źródeł.
• Strona 11: Zadanie 11: fragment aktu prawnego z epoki, zawiera fragmenty dotyczące m.in. mianowania króla, sejmów walnych, praw obywateli. Polecenie: podaj stosowaną w historiografii nazwę cytowanego dokumentu i na podstawie jego treści sformułuj trzy zasady ustrojowe w nim opisane. Tabela na dole strony do wypełnienia przez egzaminatora, z miejscem na wpisanie liczby punktów za zadania 10 i 11.
• Strona 12: Zadanie 12: Francuski rysunek satyryczny, XVIII w. przedstawia sytuację polityczną we Francji. Zadanie 12.1: Zaznacz poprawne dokończenie zdania. Rysunek dotyczy sytuacji przed: A) zwołaniem Stanów Generalnych przez Ludwika XVI, B) powstaniem Zgromadzenia Narodowego, C) uchwaleniem Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela, D) utworzeniem Komitetu Ocalenia Publicznego. Zadanie 12.2: Wyjaśnij postawę króla Ludwika XVI wobec przemian politycznych, odwołując się do ilustracji.
• Strona 13: Zadanie 13: Rozpoznaj postać (imię i nazwisko) z opisu dotyczącego pożegnania cara Pawła I przez generała lejtnanta wojska polskiego, uzasadnij odpowiedź dwoma argumentami. Zadanie 14: Podaj nazwę obozu politycznego Wielkiej Emigracji z tekstu o działaniach paradypolitycznych i pomocy mocarstw zachodnich, uzasadnij odpowiedź dwoma argumentami. Tabela z maksymalną i uzyskaną liczbą punktów dla zadań 12.1, 12.2, 13, 14.
• Strona 14: Zadanie 15: Ukaz uwłaszczeniowy w Królestwie Polskim z 2 marca 1864 r. [fragment]. Zadanie 15.1: Na podstawie źródła oceń prawdziwość zdań. 1. Zacytowany ukaz carski zwalniał chłopów od ponoszenia kosztów uwłaszczenia. 2. Dotychczasowi właściciele nie otrzymali żadnego odszkodowania za ziemię przekazaną chłopom. 3. Ukaz carski zabraniał chłopom przejmowania inwentarza wraz z ziemią. Zadanie 15.2: Wyjaśnij polityczną przyczynę wydania zacytowanego dokumentu.
• Strona 15: Zadanie 16: Na ilustracji Adachi Ginkō "Szwaczki, 1887 r." przedstawiono scenę z kobietami pracującymi przy maszynach do szycia. Polecenie: Podaj stosowaną w historiografii nazwę przemian kulturowych w Japonii, o których świadczy scena przedstawiona na ilustracji. Odpowiedz i uzasadnij. Miejsce na odpowiedź i uzasadnienie. Tabela punktacji dla egzaminatora.
• Strona 16: Zadanie 17: Na ilustracji przedstawiono obraz Jacka Malczewskiego "Hamlet polski" z 1903 r. Polecenie: Podaj nazwę nurtu w sztuce, którego przykładem jest dzieło Malczewskiego, a następnie wyjaśnij ideową wymowę obrazu, interpretując jego treść w kontekście polskiej historii okresu zaborów. Zadanie 18: Źródło 1. Fragment przemówienia brytyjskiego króla wygłoszonego w Paryżu w 1903 r. Tekst dotyczy zakończenia wrogości między krajami i współzależności.
• Strona 17: Źródło 2 przedstawia fragment tablicy genealogicznej potomków królowej Wiktorii. Zadanie 18.1: Zapisz imię króla Wielkiej Brytanii, który wygłosił przemówienie w Paryżu, oraz podaj nazwę układu zawartego po tej wizycie. Zadanie 18.2: Rozstrzygnij, czy państwa z potomkami królowej Wiktorii łączyła wspólnota interesów w polityce zagranicznej na przełomie XIX i XX wieku. Uzasadnij odpowiedź.
• Strona 18: Zadanie 19: Moneta z okresu I wojny światowej (awers i rewers). Uzasadnij, odwołując się do źródła i własnej wiedzy, że wydanie zaprezentowanej monety było możliwe w następstwie tzw. aktu 5 listopada. W odpowiedzi przywołaj dwa argumenty.
• Strona 19: Zadanie 20: historyjka obrazkowa przedstawiająca zmianę statusu Gdańska w niemieckim satyrycznym tygodniku "Kladderadatsch". Ilustracje z lat 1914 i 1919 przedstawiają wieżę Kościoła Mariackiego w Gdańsku z orłem i postacią z napisem "Völkerbund – Liga Narodów". Polecenie: interpretując elementy graficzne, wyjaśnij ukazaną zmianę statusu Gdańska, odwołując się do wydarzeń historycznych.
• Strona 20: Zadanie 21: Fragment niemieckiego znaczka pocztowego z 1963 roku. Polecenie: Podaj stosowaną w historiografii nazwę wydarzenia, które zostało upamiętnione na znaczku. Odpowiedź uzasadnij, przywołując dwa argumenty. Objaśnienie: "NIEMALS WIEDER" – Nigdy więcej. Znaczek przedstawia płonący budynek z gwiazdą Dawida i napisem "Jude", daty 1938 i 1963.
• Strona 21: Zadanie 22: Przemówienie radiowe Wiaczesława Mołotowa [fragment] dotyczące niespodziewanej napaści na kraj. Zadanie 22.1: Zaznacz poprawne dokończenie zdania. Tekst przemówienia odnosi się do wydarzenia, które miało miejsce: A) przed niemiecką agresją na Danię i Norwegię, B) po japońskim ataku na Pearl Harbor, C) przed podpisaniem Karty atlantyckiej, D) po walkach o El-Alamein. Zadanie 22.2: Wyjaśnij, dlaczego Mołotow nazwał agresję bezprzykładnym wiarołomstwem.
• Strona 22: Zadanie 23: Fragment wiersza Romana Gilewskiego o walce Polaków we Włoszech i na Syberii. Zadanie 23.1: Podaj rok podpisania i nazwę układu polsko-radzieckiego z pierwszej zwrotki wiersza. Zadanie 23.2: Oceń prawdziwość zdań: 1. Wymieniono nazwisko premiera rządu RP na uchodźstwie. 2. Wielkie w Italii zwycięstwo przed lądowaniem aliantów w Normandii. 3. Somosierra jako miejsce bitwy Polaków w wojnach napoleońskich.
• Strona 23: Zadanie 24: Na podstawie ilustracji Mai Berezowskiej "Dawniej – dziś", 1951 r., wyjaśnij, odwołując się do źródła i własnej wiedzy, na czym polegała wizja emancypacji kobiet propagowana przez komunistów, i podaj ekonomiczną przyczynę tego zjawiska społecznego. Ilustracja przedstawia kobietę szyjącą w domu oraz kobietę pracującą na słupie telegraficznym. Wypełnij pola: Wyjaśnienie i Przyczyna. Tabela z punktacją dla egzaminatora.
• Strona 24: Zadanie 25: Apel do społeczeństwa i władz PRL [fragment]. Podaj pełną nazwę organizacji, której dotyczy cytowany tekst, i wyjaśnij okoliczności jej powstania. Zadanie 26: Ilustracje dotyczące igrzysk olimpijskich w Moskwie w 1980 r. Obrazek A przedstawia logo z napisem "Moscow 1980" i symbol olimpijski, obrazek B przedstawia czołg z pięcioma kółkami olimpijskimi i napisem "Moskwa 1980".
• Strona 25: Zadanie 27: Zadanie zawiera pięć tematów. Wybierz jeden z nich do opracowania. 1. Dlaczego doszło do upadku republiki rzymskiej? Odpowiedz, charakteryzując przemiany polityczne, społeczne i gospodarcze w Rzymie w okresie II–I w. p.n.e. 2. Porównaj metody prowadzenia i oceń efekty polityki zagranicznej Władysława Łokietka oraz Kazimierza Wielkiego. 3. Reformacja a Kościół katolicki w XVI w. 4. Małe państwo wielkich nadziei. Uzasadnij to określenie w stosunku do Księstwa Warszawskiego. 5. Przedstaw bilans gospodarki II RP w latach 1918–1939.