Matura rozszerzona wiedza o społeczeństwie czerwiec 2016 arkusz + PDF

Krótki opis zadań ze stron arkusza, w kolejności stron.

• Strona 2: Zadanie 1: O rodzaju kategorii społecznej, zaznacz nazwę kategorii społecznej, której dotyczy tekst. Opcje: A) zbiorowość społeczna, B) środowisko lokalne, C) grupa społeczna, D) tłum. Zadanie 2: O zjawisku społecznym, podaj nazwę zjawiska społecznego opisanego w tekście. Zadanie 3: O eksperymencie laboratoryjnym, na podstawie tekstu zaznacz prawidłowe dokończenie zdania. Opcje: A) dewiacji, B) negatywizmu, C) konformizmu, D) nonkonformizmu.
• Strona 3: Zadanie 4: Rysunek satyryczny przedstawia tłum ludzi z transparentem "Precz z nietolerancyjnymi". Wyjaśnij paradoks przedstawiony na rysunku. Zadanie 5: Zaznacz dwa zdania zawierające opinie. A: W aktywizacji osób niepełnosprawnych ważną rolę odgrywa strona internetowa Zerobarier.pl. B: Serwis jest poświęcony tematyce aktywnego wypoczynku osób z dysfunkcjami. C: Można tu znaleźć także wirtualne spacery po polskich obiektach turystycznych. D: Internauci zgłaszają ciekawe propozycje warte uwzględnienia. E: Część z nich otrzymała drukowane wydanie przewodnika.
• Strona 4: Zadanie 6: Na podstawie tekstu przedstaw różnice w wpływie mobilności osób młodych oraz osób długotrwale bezrobotnych na ich szanse na rynku pracy. Zadanie 7: Tabela przedstawia autoidentyfikację w Polsce według poziomu wykształcenia. Podaj zależność między poziomem wykształcenia a autoidentyfikacją wielopłaszczyznową. Uzasadnij odpowiedź, przytaczając dane z tabeli.
• Strona 5: Zadanie 8: O spisie powszechnym w Polsce z 2011 roku, opis grup narodowo-etnicznych, liczebność mniejszości. Mapa Polski z gminami, gdzie można używać języka mniejszości jako pomocniczego. Zadanie 8.1: Oceń prawdziwość informacji o językach pomocniczych w gminach na mapie, zaznacz P lub F. Zadanie 8.2: Podaj nazwę narodu mającego status mniejszości narodowej w Polsce, który nie jest narodem tytularnym w sąsiednich państwach.
• Strona 6: Zadanie 9: O referendum w Warszawie. W niedzielę 13 października 2013 r. od godz. 7 do 21 mieszkańcy Warszawy mogą wziąć udział w referendum w sprawie odwołania Hanny Gronkiewicz-Waltz. Głosowanie ważne, jeśli uczestniczy co najmniej 389 430 osób. Materiał internetowy z kampanii referendalnej: plakat z napisem "Idź na referendum 13 października Zmień Warszawę". Rozstrzygnij, czy materiał był oficjalnym plakatem Platformy Obywatelskiej. Odpowiedz uzasadnij.
• Strona 7: Zadanie 10: fragment mapy politycznej Eurazji z numerami państw. Opis A: konflikt w Górskim Karabachu zarządzanym przez Ormian i wspieranym przez Armenię. Opis B: po upadku ZSRR w Naddniestrzu ludność słowiańska utworzyła organizm separatystyczny wspierany przez Rosję. Uzupełnij tabelę, dopisując nazwę państwa i numer na mapie. Zadanie 11: podaj nazwę typu reżimu politycznego, którego dotyczy tekst o ideologii propaństwowej i bierności społeczeństwa.
• Strona 8: Zadanie 12: O typach legitymizacji władzy. Opis A: Piłsudski roztańczał otoczenie bezpośredniością i humorem. Opis B: Prezydent Francji wybierany od 1962 roku na 5 lat. Dopisz nazwę rodzaju legitymizacji. Zadanie 13: Fragmenty dzieła "O demokracji w Ameryce". 13.1: Zaznacz autora tekstu. A) Alexis de Tocqueville, B) Joseph de Maistre, C) Eduard Bernstein, D) Leon XIII. 13.2: Sformułuj argumenty, że poglądy z tekstu nie są typowe dla komunizmu.
• Strona 9: Zadanie 14: tabela przedstawia wyniki wyborów do Bundestagu w latach 2005-2013, z procentowym udziałem głosów i liczbą mandatów dla partii CDU/CSU, SPD, Partii Lewicowej, Zielonych i FDP. Zadanie 14.1: rozstrzygnij, czy system partyjny Niemiec ma charakter dwupartyjny, uzasadnij, odnosząc się do wyników wyborów z lat 2009 i 2013. Zadanie 14.2: oceń prawdziwość informacji o głosowaniu w Bundestagu, wielkiej koalicji i progu wyborczym, zaznacz P lub F.
• Strona 10: Zadanie 15: Określ, które przepisy prawne dotyczą wyborów do Sejmu RP, a które do Senatu RP, wstawiając znaki "X" w tabeli z przepisami A, B, C, D. Zadanie 16: Podaj nazwę państwa, którego dotyczy tekst o systemie politycznym, oraz sformułuj argumenty uzasadniające, że opisany system nie jest parlamentarny-komitetowy.
• Strona 11: Zadanie 17: O działaniach Sejmu RP, pytania dotyczące funkcji Sejmu, procedur politycznych i ugrupowań politycznych. 17.1: Zaznacz szereg zawierający nazwy funkcji Sejmu RP. 17.2: Podaj nazwę procedury opisanej w tekście. 17.3: Zaznacz prawidłowe dokończenie zdania o systemie politycznym. 17.4: Podaj pełne nazwy ugrupowań z wyborów 2015. Zadanie 18: Schemat struktury sądownictwa w Polsce, uzupełnij nazwę sądu i rodzaju sądownictwa.
• Strona 12: Zadanie 19: Przepisy prawne dotyczące organów władzy publicznej w województwie. 19.1: Podaj nazwy organów władzy publicznej szczebla wojewódzkiego, których kompetencje przedstawiono w przepisach. 19.2: Oceń prawdziwość informacji o organach władzy, zaznacz P lub F. Zadanie 20: Wykres i tabela dotyczące budżetu państwa w 2012 i założenia na 2013 rok. Dane: dochody, wydatki, deficyt budżetowy, wzrost PKB, inflacja, bezrobocie.
• Strona 13: Zadanie 20.1: Oceń prawdziwość informacji dotyczących wpływów z podatków, tempa wzrostu cen i relacji dochodów i wydatków państwa w latach 2012-2013, zaznacz P lub F. Zadanie 20.2: Rozstrzygnij, czy w 2013 roku przewidywano spadek PKB Polski, uzasadnij odpowiedź. Zadanie 21: Na podstawie ustawy o podatkach lokalnych, określ stawki podatku od nieruchomości, zaznacz prawidłowe dokończenie zdania dotyczące aktu prawnego.
• Strona 14: Zadanie 22: O zmianie ustawy zasadniczej (art. 235 Konstytucji RP). 22.1: Podaj konstytucyjną nazwę organu władzy RP, niemającego uprawnień do wniesienia projektu ustawy, o którym mowa w przepisach prawnych, ale dysponującego inicjatywą ustawodawczą w zwykłym trybie legislacyjnym. 22.2: Wyjaśnij różnicę między trybem uchwalania ustawy o zmianie Konstytucji RP a zwykłym trybem legislacyjnym. Zadanie 23: Przepisy prawne dotyczące procedury odwoławczej. 23.1: Podaj nazwę kodeksu obowiązującego w RP, w którym zamieszczono przepisy prawne. 23.2: Rozstrzygnij, czy decyzja w kazusie zawierała prawidłowe pouczenie. Uzasadnij odpowiedź, odwołując się do przepisów prawnych.
• Strona 15: Zadanie 24: Przepisy prawne z kodeksów obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej. Przepis A dotyczy organu powołanego do ścigania przestępstw. Przepis B mówi o możliwości zawarcia małżeństwa przez obywateli polskich za granicą. Przepis C dotyczy nieważności oświadczenia woli złożonego przez osobę w stanie wyłączającym świadome podjęcie decyzji. Dopisz nazwę kodeksu do każdego przepisu. Zadanie 25: Fragment aktu prawnego chroniącego prawa człowieka, Art. 3, dotyczący równego prawa do korzystania z praw obywatelskich. Podaj nazwę dokumentu ONZ.
• Strona 16: Zadanie 26: Rozstrzygnij, który z przepisów prawnych zawsze odnosi się do uprawnień wynikających z posiadania polskiego obywatelstwa. Odpowiedz i uzasadnij. Przepisy dotyczą praw i wolności człowieka w RP, w tym mniejszości narodowych i etnicznych, wolności komunikowania się, prawa do azylu. Zadanie 27: Fotografia przedstawia fragment sali posiedzeń plenarnych organizacji międzynarodowej z flagami i logo OSCE.
• Strona 17: Zadanie 28: Fragment mapy politycznej Europy w XX wieku. Zadanie 28.1: Podaj rok, w którym zamieszczona mapa straciła aktualność. Odpowiedź uzasadnij. Zadanie 28.2: Podaj nazwy państw członkowskich Unii Europejskiej, których terytoria w okresie obowiązywania mapy wchodziły w całości w skład nieistniejących współcześnie państw należących wówczas do Układu Warszawskiego.
• Strona 18: Zadanie 29: Fragment mapy politycznej Europy i Azji z numerami 1-6. Uzupełnij tabelę, dopisując nazwę państwa i numer z mapy. A: Państwo UE z własną walutą. B: Państwo UE, które przyjęło euro po 2004 roku. C: Państwo UE, które przyjęło euro przed 2004 rokiem. Zadanie 30: Przyporządkuj nazwę typu aktu prawnego UE do fragmentów A i B. Wybierz spośród: decyzja, dyrektywa, rozporządzenie.
• Strona 19: Zadanie 31: Uzupełnij zdania, podaj nazwę państwa (A), rok (B) oraz nazwisko (C). Tekst odnosi się do wydarzeń na terytorium (A) w (B) roku. Autorem słów był prezydent (C). Zadanie 32: Wybierz temat i napisz wypracowanie. Temat 1: Scharakteryzuj cechy społeczeństwa obywatelskiego w Polsce. Materiał źródłowy: Tabela aktywności społecznej Polaków 2002-2012. Temat 2: Scharakteryzuj organizację i kompetencje konstytucyjnych organów kontroli państwowej w Polsce.
• Strona 27: Zadanie 17: Na podstawie przedstawionego diagramu kołowego dotyczącego struktury zatrudnienia w sektorach gospodarki w Polsce w 2015 roku, określ, który sektor zatrudniał najwięcej osób. Zadanie 18: Na podstawie tekstu źródłowego dotyczącego systemu wyborczego w Polsce, wskaż, jakie są główne zasady wyborów do Sejmu RP.
• Strona 28: Zadanie 17: Na podstawie tekstu źródłowego określ, jakie są główne cele polityki zagranicznej Polski. Zadanie 18: Wykres przedstawia zmiany w strukturze zatrudnienia w Polsce w latach 2000-2015. Określ, jaki sektor gospodarki zanotował największy wzrost zatrudnienia. Zadanie 19: Tabela zawiera dane dotyczące wydatków na obronność w wybranych krajach UE w 2015 roku. Porównaj wydatki Polski z innymi krajami.