Dla asystentów AI: spis tego działu jest w /arkusze/llms.txt, a spis serwisu w /llms.txt. Część stron ma wersję Markdown. Adres strony zwraca ją, gdy żądanie zawiera nagłówek Accept: text/markdown. Strona główna i cennik mają ją pod /index.md i /pricing.md.
Krótki opis zadań ze stron arkusza, w kolejności stron.
Strona 2: Instrukcja dla zdającego. Sprawdź, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 32 strony (zadania 1–23). Na pierwszej stronie arkusza oraz na karcie odpowiedzi wpisz swój numer PESEL i przyklej naklejkę z kodem. Rozwiązania i odpowiedzi zapisz w miejscu na to przeznaczonym przy każdym zadaniu. Pisz czytelnie, używaj długopisu/pióra z czarnym tuszem/atramentem. Nie używaj korektora, błędne zapisy przekreśl. Zapisy w brudnopisie nie będą oceniane. Możesz korzystać z kalkulatora prostego.
Strona 4: Zadanie 1: Wykresy przedstawiają modele rodziny w polskim społeczeństwie w latach 2013 i 2020, podzielone na model preferowany i realizowany według deklaracji. W 2013 roku model preferowany: partnerski 46%, tradycyjny 24%, mieszany 28%, inne 2%. W 2020 roku: partnerski 58%, tradycyjny 15%, mieszany 25%, inne 2%. Model realizowany w 2013: partnerski 27%, tradycyjny 23%, mieszany 31%, inne 19%. W 2020: partnerski 37%, tradycyjny 18%, mieszany 25%, inne 19%. Zadanie 1.1: Uzasadnij, że tylko w mieszanym modelu rodziny założono niesymetryczny podział obowiązków między małżonkami (partnerami).
Strona 5: Zadanie 1.2: Na podstawie wykresów oceń prawdziwość stwierdzeń dotyczących modelu partnerskiego jako modelu rodziny i jego wzrostu w latach 2013–2020. Zadanie 2: Tekst o społeczeństwie Tuaregów, ich historii, strukturze społecznej i roli zwierząt. Zadanie 2.1: Uzasadnij, że społeczeństwo Tuaregów to społeczeństwo nomadyczne. Zadanie 2.2: Sformułuj argumenty dotyczące patriarchalnego charakteru społeczeństwa w kwestii pamięci społecznej i stosunków społecznych.
Strona 6: Zadanie 3: Wyjaśnij, na czym polegają różnice między wzorcami zachowań społecznych opisanymi w tekście. Zadanie 4: Opis jednej z mniejszości narodowych w Polsce, liczba zadeklarowanych osób podczas spisu w 2011 roku wynosiła 43 880, używają alfabetu opartego na cyrylicy, związani z Polskim Autokefalicznym Kościołem Prawosławnym, największe skupiska w województwie podlaskim.
Strona 7: Zadanie 4.1: Podaj nazwę mniejszości, której dotyczy tekst. Zadanie 4.2: Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź (A lub B) oraz poprawne uzasadnienie (1., 2. lub 3.). Tekst dotyczy mniejszości będącej przykładem mniejszości etnicznej lub narodowej. Zadanie 5: Rysunek satyryczny przedstawia wilka z napisem "Zatrudnienie" i owcę z napisem "Emerytura". Zaznacz poprawne dokończenie zdania dotyczącego rysunku.
Strona 8: Zadanie 6: O prawach autorskich do książki. Fragment tekstu o Alice Urbach i jej książce kucharskiej. Zadanie 6.1: Na podstawie tekstu sformułuj argument uzasadniający, że antysemityzm może prowadzić do eksterminacji. Zadanie 6.2: Na podstawie tekstu sformułuj dwa argumenty uzasadniające, że ocena wyrażona w podkreślonym fragmencie tekstu jest zasadna również wobec działań wydawnictwa w okresie ponazistowskim.
Strona 9: Zadanie 7: O jednym ze spojrzeń na funkcjonowanie człowieka. Zadanie 7.1: Rozstrzygnij, czy pierwszy akapit tekstu można zinterpretować jako dotyczący procesu socjalizacji. Odpowiedz uzasadnij, odnosząc się do pojęcia internalizacji jako stadium konformizmu. Zadanie 7.2: Sformułuj dwa argumenty uzasadniające tezę, że autor w przytoczonym tekście nie utożsamia się z postawami związanymi z ideologią liberalną.
Strona 10: Zadanie 8: Infografika przedstawia proces uchwalenia Konstytucji RP z 1997 roku, z datami: 2 kwietnia, 25 maja, 16 lipca, 17 października. Wyniki głosowania: 451 za, 40 przeciw, 6 wstrzymało się, referendum: 52,71% za, frekwencja 42,86%. Materiał 2: Przepisy art. 125 Konstytucji RP. Zadanie 8.1: Wpisz litery oznaczające daty rozpoczęcia i zakończenia vacatio legis. Zadanie 8.2: Wyjaśnij, dlaczego określenie „głosowanie posłów” jest błędne.
Strona 11: Zadanie 8.3: Wyjaśnij, dlaczego w odniesieniu do referendum wskazanego w materiale 1 nie zastosowano przepisów prawnych przytoczonych w materiale 2. Zadanie 9: Tabela wyników wyborów do izby pierwszej parlamentu Wielkiej Brytanii z 2015 r. Zadanie 9.1: Uzupełnij zdania – podaj nazwę izby parlamentu i systemu wyborczego. Zadanie 9.2: Wyjaśnij, jak system wyborczy wpływa na dysproporcję między odsetkiem głosów oddanych na UKIP a liczbą mandatów uzyskanych przez tę partię.
Strona 12: Zadanie 10: O ograniczeniach w prawie wyborczym, pytania dotyczące wykluczeń z prawa do głosowania. Zadanie 10.1: Dokończ zdanie, wybierz odpowiedź dotyczącą ograniczenia powszechności prawa wyborczego. Opcje: A) abolicja, B) jeden z cenzusów, C) klauzula zaporowa, D) bierne prawo wyborcze. Zadanie 10.2: Rozstrzygnij, czy opisane ograniczenie jest powszechną zasadą w polskim prawie wyborczym, uzasadnij. Zadanie 11: Przepisy prawne z konstytucji jednego z państw, analiza artykułów dotyczących władzy w Federacji Rosyjskiej.
Strona 13: Zadanie 11.1: Rozstrzygnij, czy system polityczny, którego dotyczą przytoczone przepisy prawne, jest przykładem typu systemu politycznego przedstawionego na schemacie. Odpowiedź uzasadnij, formułując dwa argumenty – w każdym z nich odwołaj się do obu materiałów. Zadanie 11.2: Uzupełnij zdania – wpisz oznaczenia właściwych przepisów prawnych z materiału 1. Uprawnienie głowy państwa uregulowane w artykule (1), uprawnienie organu władzy ustawodawczej w artykule (2). Schemat przedstawia legislaturę i egzekutywę.
Strona 14: Zadanie 12: Materiał 1 zawiera przepisy prawne z Konstytucji PRL, art. 29.1 i 30.1 dotyczące wyboru i zadań Rady Państwa. Materiał 2 to fragment mapy politycznej Europy z oznaczeniami 1-5. Zadanie 12.1: Sformułuj trzy argumenty uzasadniające tezę, że kompetencje organu władzy z przepisów prawnych w obecnej Konstytucji RP należą do różnych organów.
Strona 15: Zadanie 12.2: Uzupełnij zdania, podaj nazwy typu organu władzy (A) i państwa (B) oraz cyfrę (C). Zadanie 13: Opis referendum w województwie mazowieckim. Zadanie 13.1: Wyjaśnij, dlaczego organ wykonawczy nie został odwołany w wyniku referendum. Zadanie 13.2: Podaj nazwy podmiotów, które mogły wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie referendum. Zadanie 13.3: Oceń prawdziwość stwierdzeń, zaznacz P lub F.
Strona 16: Zadanie 14: Fragment kodeksu pracy dotyczący wymiaru urlopu. Opis sytuacji zawodowej Wacława i Michała po ukończeniu studiów. Zadanie 14.1: Rozstrzygnij, czy Michał ma prawo do skorzystania z urlopu, uzasadnij odwołując się do przepisów prawnych. Zadanie 14.2: Wskaż, w którym roku Wacław uzyskał prawo do pełnego wymiaru urlopu, uzasadnij odwołując się do przepisów. Zadanie 15: Testament Henryka Lisa, informacje o spadkobiercach.
Strona 18: Zadanie 16: Przepisy prawne z kodeksu obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej dotyczące separacji małżeńskiej. Zadanie 16.1: Dokończ zdanie, zaznacz właściwą odpowiedź. Przytoczone przepisy prawne pochodzą z Kodeksu: A) karnego, B) postępowania administracyjnego, C) postępowania cywilnego, D) rodzinnego i opiekuńczego. Zadanie 16.2: Podaj dwie różnice między rozwodem a separacją wynikające z przytoczonych przepisów prawnych.
Strona 19: Zadanie 17: tekst o prawach i wolnościach człowieka, autor O. Höffe. Zadanie 17.1: oceń prawdziwość stwierdzeń, zaznacz P lub F. 1. Poglądy autora dotyczą uniwersalizmu praw człowieka. 2. Spór w drugim akapicie dotyczy podziału praw na generacje. Zadanie 17.2: dokończ zdanie, wybierz A lub B oraz 1, 2 albo 3. Akt prawny z 1950 roku, istotny dla ochrony praw człowieka, sporządzony w Rzymie.
Strona 20: Zadanie 18: Materiał 1 przedstawia fragment Konkordatu między Polską a Stolicą Apostolską, a Materiał 2 fragment ustawy z 8 stycznia 1998 roku o ratyfikacji Konkordatu. Zadanie 18.1: Przytaczając nazwę konstytucyjną, uzasadnij, że akt prawny z materiału 1 jest przykładem aktu będącego źródłem prawa RP. Zadanie 18.2: Odnosząc się do kompetencji Prezydenta RP, wyjaśnij konieczność uchwalenia aktu prawnego z materiału 2. Zadanie 19: Materiał 1 dotyczy zasady prawa narodów do samostanowienia.
Strona 21: Zadanie 19.1: Uzupełnij zdanie – podaj nazwę regionu (wybraną spośród A–D) oraz numer (wybrany spośród 1–4), którym oznaczono ten region na mapie. Materiał 2. dotyczy regionu oznaczonego na mapie numerem. Zadanie 19.2: Odnosząc się do materiału 1, sformułuj argument do tezy: Niepodległość regionu, którego dotyczy materiał 2, byłaby nielegalna. Fragment mapy politycznej Europy z zaznaczonymi regionami.
Strona 22: Zadanie 20: Tekst o wojnie domowej w jednym z państw Bliskiego Wschodu, dotyczący destabilizacji politycznej i gospodarczej oraz pomocy humanitarnej. Zadanie 20.1: Podaj nazwę typu pomocy, której dotyczy drugi akapit tekstu. Zadanie 20.2: Rozstrzygnij, czy tekst dotyczy konfliktu, którego konsekwencje były jednym z powodów kryzysu w Unii Europejskiej w drugiej dekadzie XXI wieku, uzasadnij. Zadanie 21: Tekst o szczycie G7, dotyczący alternatywy dla projektu Xi Jinpinga, finansowania ekologicznych inwestycji i rozwoju kolei.
Strona 23: Zadanie 21.1: Oceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe. 1. W tekście o szczycie G-7 nie zostali wymienieni ówcześni liderzy polityczni dwóch państw – premierzy Japonii i Kanady. 2. Zdjęcie przedstawia polityków uczestniczących w obradach Rady Bezpieczeństwa ONZ. Zadanie 21.2: Sformułuj argument na rzecz tezy: Współczesny ład światowy ma charakter policentryczny, odnosząc się do jednego z materiałów.
Strona 24: Zadanie 22: O jednym z traktatów w zakresie integracji europejskiej, cel: przygotowanie unii walutowej i politycznej. Zadanie 22.1: Oceń prawdziwość stwierdzeń dotyczących traktatu, zaznacz P lub F. Zadanie 22.2: Wyjaśnij, co oznacza obywatelstwo dodatkowe i zależne. Zadanie 23: Wybierz temat i napisz wypracowanie. Temat 1: Scharakteryzuj strukturę społeczną społeczeństwa polskiego w III RP, uwzględniając zmiany klasowe i degradację.
Strona 33: Zadanie 12: Przeanalizuj wykres przedstawiający poziom zaufania do instytucji publicznych w latach 2010-2020 i odpowiedz na pytania dotyczące zmian w zaufaniu do rządu i parlamentu. Zadanie 13: Na podstawie tabeli z danymi demograficznymi określ wpływ migracji na strukturę wiekową społeczeństwa w Polsce. Zadanie 14: Schemat przedstawia proces legislacyjny w Polsce, opisz jego etapy i wskaż rolę prezydenta.
Strona 34: Zadanie 12: Przedstawiono diagram ilustrujący strukturę wydatków budżetowych państwa. Polecenie: przeanalizuj dane i określ, które kategorie wydatków zajmują największy i najmniejszy udział procentowy. Zadanie 13: Na mapie zaznaczono kraje członkowskie UE. Polecenie: wymień kraje, które przystąpiły do Unii po 2004 roku. Zadanie 14: Tabela przedstawia dane demograficzne. Polecenie: oblicz średnią gęstość zaludnienia dla podanych regionów.
Strona 35: Zadanie 12: Na podstawie wykresu przedstawiającego zmiany liczby ludności w Polsce w latach 2000-2020, określ, w którym roku liczba ludności była najwyższa. Zadanie 13: W tabeli podano dane dotyczące wydatków na edukację w krajach UE. Porównaj wydatki Polski i Niemiec, uzasadnij odpowiedź. Zadanie 14: Na mapie przedstawiono rozmieszczenie głównych ośrodków przemysłowych w Polsce, wskaż dwa z nich i opisz ich znaczenie gospodarcze.
