Dla asystentów AI: spis tego działu jest w /arkusze/llms.txt, a spis serwisu w /llms.txt. Część stron ma wersję Markdown. Adres strony zwraca ją, gdy żądanie zawiera nagłówek Accept: text/markdown. Strona główna i cennik mają ją pod /index.md i /pricing.md.
Krótki opis zadań ze stron arkusza, w kolejności stron.
Strona 2: Instrukcja dla zdającego. Sprawdź, czy arkusz egzaminacyjny zawiera 31 stron (zadania 1–22). Ewentualny brak zgłoś przewodniczącemu zespołu nadzorującego egzamin. Na pierwszej stronie arkusza oraz na karcie odpowiedzi wpisz swój numer PESEL i przyklej naklejkę z kodem. Rozwiązania i odpowiedzi zapisz w miejscu na to przeznaczonym przy każdym zadaniu. Pisz czytelnie. Używaj długopisu/pióra tylko z czarnym tuszem/atramentem. Nie używaj korektora, a błędne zapisy wyraźnie przekreśl. Pamiętaj, że zapisy w brudnopisie nie będą oceniane. Możesz korzystać z kalkulatora prostego.
Strona 4: Zadanie 1: Tabela przedstawia realizowany model rodziny w społeczeństwie polskim w latach 2013 i 2020 w procentach, z kategoriami: partnerski, tradycyjny, nieproporcjonalny żeński, nieproporcjonalny męski, odwrócony, inne. Wykres pokazuje preferowany model rodziny w 2020 roku według płci. Zadanie 1.1: Na podstawie danych z tabeli i wykresu oceń prawdziwość stwierdzeń dotyczących różnic w modelach rodziny partnerskiej i nieproporcjonalnej męskiej, zaznaczając P lub F.
Strona 5: Zadanie 1.2: Na podstawie danych z tabeli porównaj zmiany deklaracji o realizowanym modelu rodziny i sformułuj różnicę między modelem partnerskim a pozostałymi modelami. Zadanie 2: O kategoriach społecznych, tekst 1 i tekst 2 dotyczą społeczności lokalnej i parafii. Zadanie 2.1: Uzasadnij, że tekst 1 dotyczy społeczności lokalnej, a nie regionalnej. Zadanie 2.2: Sformułuj argument i kontrargument do tezy dotyczącej kategorii społecznej w tekście 2.
Strona 6: Zadanie 3: O jednym ze zjawisk społecznych, tekst opisuje proces izolacji społecznej. Zadanie 3.1: Dokończ zdanie, wybierz z: A) wykluczenie społeczne, B) konflikt ról społecznych, C) integracja społeczna, D) adaptacja społeczna. Zadanie 3.2: Sformułuj argument i kontrargument do tezy o bezrobociu jako przyczynie zjawiska. Zadanie 4: O mniejszości narodowej w Polsce, tekst o historii i zmianach demograficznych tej grupy.
Strona 7: Zadanie 4.1: Rozstrzygnij, czy fotografia przedstawia obiekt sakralny charakterystyczny dla religii mniejszości przedstawionej w tekście. Odpowiedz uzasadnij, odnosząc się do obu materiałów. Zadanie 4.2: Oceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe. 1. Mniejszość ma status prawny narodowej. 2. Mniejszość określana jako narodowa.
Strona 8: Zadanie 5: Tabela przedstawia poziom zaufania społeczeństwa do centralnych instytucji władzy w 2018 r. w procentach, w podziale na elektoraty PiS, PO i deklarujących absencję wyborczą. Zadanie 5.1: Sformułuj zależność między deklarowaną opcją głosowania a zaufaniem społecznym do instytucji z tabeli. Zadanie 5.2: Uzasadnij, że wyniki badań opinii publicznej potwierdzają wniosek z badań terenowych podkreślony w tekście.
Strona 9: Zadanie 6: O szkolnictwie polskim na Białorusi. Zadanie 6.1: Oceń prawdziwość podanych stwierdzeń. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe. 1. Działania władz białoruskich opisane w tekście stoją w sprzeczności z polityką wielokulturowości. 2. W myśl prawodawstwa polskiego członkowie Związku Polaków na Białorusi są uznawani za repatriantów. Zadanie 6.2: Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych. Białoruś była członkiem programu określanego jako A. Inicjatywa Trójmorza, B. Partnerstwo dla Pokoju, C. Partnerstwo Wschodnie, D. Inicjatywa Środkowoeuropejska.
Strona 10: Zadanie 7: Rozważania o ustroju państwa i reprezentacji, tekst J. Madisona. Zadanie 7.1: Podaj współczesne nazwy form demokracji dla pojęć "republika" i "czysta demokracja". Zadanie 7.2: Uzasadnij, że propozycje autora nie dotyczą współczesnej zasady proporcjonalności wyborów. Zadanie 8: O ustrojach państw europejskich, analiza opisów A, B, C dotyczących parlamentaryzmu, uprawnień prawodawczych i wyborów do izb parlamentu.
Strona 11: Zadanie 8.1: Uzupełnij tabelę, dopisz nazwę państwa i numer z mapy do opisu ustroju. Mapa przedstawia fragment Europy z numerami 1-6. Zadanie 8.2: Uzasadnij, że nie wszystkie państwa z mapy spełniają podane kryteria, podaj nazwę niespełniającego państwa. Kryteria: republikańska forma rządu, ustrój terytorialno-prawny państwa złożonego, jednoosobowa głowa państwa.
Strona 12: Zadanie 9: Tabela podziału mandatów w wyborach parlamentarnych, przedstawia liczbę mandatów w izbie pierwszej i drugiej, z podziałem na kwotę większościową i proporcjonalną oraz zagranicę. Zadanie 9.1: Podaj nazwę rodzaju systemu wyborczego obowiązującego w zaprezentowanych wyborach obu izb parlamentarnych. Zadanie 9.2: Wyjaśnij różnice między zasadami systemu wyborczego a rozwiązaniami z wyborów parlamentarnych w Polsce. Zadanie 10: Przepisy prawne z art. 117 Konstytucji Federacji Rosyjskiej dotyczące dymisji rządu i wotum nieufności.
Strona 13: Zadanie 10.1: Rozstrzygnij, czy według konstytucji, której fragment przytoczono, głowa państwa ma większe uprawnienia niż Prezydent RP. Odpowiedz uzasadnij – sformułuj dwa argumenty, odwołując się do przytoczonych przepisów prawnych oraz analogicznych rozwiązań ustrojowych z Konstytucji RP. Zadanie 10.2: Rozstrzygnij, czy przytoczone przepisy prawne pozwalają wnioskować, że w ustroju Federacji Rosyjskiej funkcjonuje konstruktywne wotum nieufności. Odpowiedz uzasadnij, wyjaśniając tę procedurę.
Strona 14: Zadanie 11: Przepisy prawne z Konstytucji RP dotyczące procedury uchwalania ustawy budżetowej. Zadanie 11.1: Sformułuj różnice między procedurą uchwalania ustawy budżetowej a zwykłą procedurą legislacyjną, przedstaw po dwie różnice w kompetencjach Senatu RP oraz Prezydenta RP. Zadanie 11.2: Rozstrzygnij, czy procedura opisana w art. 224 ust. 2 Konstytucji RP jest formą zastosowania zasady hierarchiczności źródeł prawa, odpowiedz uzasadnij.
Strona 15: Zadanie 12: Fragment porozumienia dotyczącego dofinansowania pracodawcom kosztów kształcenia młodocianych pracowników. Zadanie 12.1: Rozstrzygnij, czy porozumienie dotyczy realizacji zadania własnego czy zleconego jednostek samorządu terytorialnego. Uzasadnij odpowiedź. Zadanie 12.2: Oceń prawdziwość stwierdzeń dotyczących statusu decyzji administracyjnej i źródła powszechnie obowiązującego prawa, zaznacz P lub F.
Strona 16: Zadanie 13: Wykres przedstawia dochody według rodzajów i wydatki ogółem budżetu gminy wiejskiej Limanowa w 2018 r. z wartościami: 16,0 mln zł (część oświatowa subwencji ogólnej), 16,0 mln zł (subwencja ogólna), 26,6 mln zł (dotacje), 48,9 mln zł (dochody własne), 91,5 mln zł (dochody ogółem), 90,0 mln zł (wydatki ogółem). Zadanie 13.1: Oceń prawdziwość stwierdzeń dotyczących budżetu. Zadanie 13.2: Uzasadnij, że organem wykonującym budżet nie był zarząd. Zadanie 14: Fragment orzeczenia sądu dotyczący wyroku z 2012 r. i kwoty 442 438,68 zł.
Strona 17: Zadanie 14.1: Rozstrzygnij, czy przestępstwo, którego dotyczy orzeczenie sądu, było zbrodnią. Odpowiedź uzasadnij, odnosząc się do kwestii wymiaru kary z obu materiałów. Zadanie 14.2: Odnosząc się do obu materiałów, wyjaśnij związek między przepisami z art. 284 § 2 oraz z art. 294 § 1.
Strona 18: Zadanie 15: Opisy papierów wartościowych. Opis 1: Długi papier wartościowy emitowany w seriach, dowód wierzytelności. Opis 2: Papier dający prawo do udziału w spółce. Opis 3: Papier z przyrzeczeniem zapłaty. Przyporządkuj właściwy opis do nazw: akcja, obligacja. Zadanie 16: Materiał 1: Opis sprawy z pisma procesowego dotyczącego zlecenia wykonania mebli. Materiał 2: Uzasadnienie dotyczące zapłaty.
Strona 20: Zadanie 17: opis sprawy przed ETPCz Wiesława Rutkowskiego przeciwko Polsce, dotyczącej zatrzymania i oskarżenia o korupcję. Zadanie 17.1: podaj nazwę konwencji wskazanej w tekście, normującej funkcjonowanie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Zadanie 17.2: wyjaśnij, jakie trzy warunki musi spełniać skarga indywidualna, aby została dopuszczona do rozpatrzenia przez ETPCz, na przykładzie sprawy z tekstu.
Strona 21: Zadanie 18: Mapa świata ilustruje podział na państwa. Wybierz właściwą odpowiedź: A) związane z cywilizacją chrześcijańską, B) zaliczane do globalnej Północy i Południa, C) członkowskie NATO i niebędące członkami. Uzasadnij odpowiedź. Zadanie 19: O instytucjach Unii Europejskiej. Przyporządkuj artykuły do instytucji: Rada (UE) i Komisja. Artykuły A, B, C dotyczą impulsów, przedstawicieli ministerialnych, budżetu i zarządzania programami.
Strona 22: Zadanie 20: O kompetencjach organów Organizacji Narodów Zjednoczonych, artykuły 10, 24, 92. Zadanie 20.1: Do każdego artykułu dopisz pełną nazwę organu. Zadanie 20.2: Uzupełnij zdania, wpisz pełną nazwę umowy międzynarodowej i rok podpisania. Zadanie 21: Tekst 1 o polityce imperialistycznej Rosji, Tekst 2 o prewencji w koncepcji odpowiedzialności za ochronę.
Strona 23: Zadanie 21.1: Uzupełnij tabelę dotyczącą stwierdzenia podkreślonego w tekście 1, wpisz nazwę państwa, którego integralność terytorialna została naruszona, oraz numer, którym to państwo oznaczono na mapie. Rok wydarzania: 2008. Zadanie 21.2: Sformułuj argument uzasadniający tezę, że działania z 2014 roku były sprzeczne z koncepcją przedstawioną w tekście 2, ze względu na cel i stronę interweniującą. Fragment mapy politycznej Europy i Azji z oznaczeniami numerów.
Strona 24: Zadanie 22: Wybierz jeden z podanych tematów i napisz wypracowanie. Temat 1: Scharakteryzuj funkcjonowanie społeczeństwa obywatelskiego w Polsce w XXI wieku, odnosząc się do koncepcji, norm prawnych, aktywności społecznej i partycypacji politycznej. Wykres: Odpowiedzi na pytanie o pracę społeczną w latach 2002-2024. Tabela: Deklaracje dotyczące aktywności społeczno-politycznej w 2012 i 2016 roku, z danymi o podpisywaniu petycji, zbieraniu funduszy i udziale w demonstracjach.
