Dla asystentów AI: spis tego działu jest w /arkusze/llms.txt, a spis serwisu w /llms.txt. Część stron ma wersję Markdown. Adres strony zwraca ją, gdy żądanie zawiera nagłówek Accept: text/markdown. Strona główna i cennik mają ją pod /index.md i /pricing.md.
Krótki opis zadań ze stron arkusza, w kolejności stron.
Strona 6: Zadanie 4: na podstawie przedstawionego tekstu dotyczącego systemu politycznego, określ, jakie są główne funkcje parlamentu w demokratycznym państwie prawa. Zadanie 5: na wykresie przedstawiono strukturę wydatków budżetowych, porównaj wydatki na edukację i ochronę zdrowia, podaj różnice procentowe. Zadanie 6: fragment zadania dotyczącego analizy danych statystycznych z tabeli dotyczącej bezrobocia w latach 2010-2013.
Strona 15: Zadanie 1: Na podstawie tabeli wykonaj polecenia. Tabela przedstawia podział ludności Polski według identyfikacji narodowo-etnicznej (niepolskiej) w 2011 r., z liczbą osób dla każdej grupy. 1.1: Używając nazw z tabeli, podaj nazwę mniejszości narodowej lub etnicznej dla opisów a-d. 1.2: Podaj nazwy grup z tabeli uznanych za mniejszość narodową, etniczną lub grupę o języku regionalnym.
Strona 16: Zadanie 1.1: Wymień cztery mniejszości narodowe w Polsce: a) niemiecka, b) romska, c) białoruska, d) łemkowska. Schemat punktowania: 1 pkt za cztery poprawne odpowiedzi, 0 pkt za mniej niż cztery. Zadanie 1.2: Wymień dwie mniejszości: Ślązacy, Amerykanie. Schemat punktowania: 1 pkt za dwie poprawne odpowiedzi, 0 pkt za jedną lub brak. Ilustracje: Rysunek 1 przedstawia dialog o relatywności, Rysunek 2 logo organizacji pożytku publicznego.
Strona 17: Zadanie 2: Na podstawie rysunków wykonaj polecenia. 2.1. Wyjaśnij sens dialogu przedstawionego na Rysunku 1 w kontekście Rysunku 2. 2.2. Podaj dwie nazwy form prawnych, których dotyczy Rysunek 2. Wymaganie ogólne: znajomość zasad i procedur demokracji. Wymaganie szczegółowe: społeczeństwo obywatelskie. Rozwiązanie 2.1: podatnicy mogą przekazać 1% podatku organizacjom pożytku publicznego. Rozwiązanie 2.2: fundacja, stowarzyszenie.
Strona 18: Zadanie 3: Na podstawie rysunku wykonaj polecenia. 3.1. Wskaż, jakie dwa modele polityki wobec mniejszości i imigrantów ilustruje rysunek. 3.2. Wyjaśnij, na czym polega zasadnicza różnica w podejściu do mniejszości i imigrantów w obu modelach integracji przedstawionych na rysunku. Rysunek przedstawia dwa modele integracji: "Amerykanie" w misce oraz strzałki z napisami "Francuzi", "Irlandczycy", "Włosi", "Rosjanie" wskazujące na miskę z ryżem.
Strona 19: Zadanie 3.1: Rozwiązanie polega na rozpoznaniu modeli "tygla" i "sałatki owocowej". Schemat punktowania: 1 pkt za poprawne nazwanie obu modeli. Zadanie 3.2: Wyjaśnienie różnicy między modelami "tygla" i "sałatki owocowej". Schemat punktowania: 1 pkt za wyjaśnienie różnicy. Zadanie 4: Spośród podanych zdań, wybierz trzy z informacjami i trzy z komentarzami, wpisz numery zdań. Zdania dotyczą Second Life, wirtualnego świata.
Strona 20: Zadanie 5: Wymagania ogólne dotyczące wykorzystania i tworzenia informacji, krytyczna analiza przekazów medialnych oraz odróżnianie informacji od komentarzy. Rozwiązanie polega na podaniu trzech numerów oznaczających informacje i trzech numerów oznaczających komentarze. Schemat punktowania: 1 pkt za poprawne podanie numerów, 0 pkt za brak odpowiedzi. Rysunek przedstawia osobę siedzącą w fotelu z gazetą i dziecko pytające o istnienie informacji w wyszukiwarce.
Strona 21: Zadanie 5: wyjaśnij, do jakiego zjawiska odnosi się pytanie postaci przedstawionej na rysunku. Wymagania ogólne i szczegółowe dotyczą oceny zasobów Internetu. Przykładowe odpowiedzi obejmują nadmierną ufność wobec sieci i globalizację. Zadanie 6: podaj pełną nazwę pojęcia, którego dotyczy tekst. Tekst opisuje miarę wielkości produkcji wytworzonej przez czynniki wytwórcze na terytorium kraju.
Strona 22: Zadanie 7: Na podstawie informacji z tabel wykonaj polecenia. 7.1: Na podstawie Tabeli 1 podaj liczbę mandatów, które uzyskają poszczególne komitety: Komitet A, Komitet B, Komitet C. Tabela 1: Ilorazy obliczone dla metody d'Hondta dla Komitetów A, B, C. Tabela 2: Liczba głosów oddanych na kandydatów z Komitetów A, B, C z oznaczeniami kandydatów.
Strona 23: Zadanie 7.2: Podkreśl poprawne zakończenie zdania. Odpowiedź zawierająca wyłącznie oznaczenia kandydatów, którzy uzyskali mandaty, to: A) A2, B1, C3. B) A3, B4, C2. C) A1, B3, C5. D) A5, B2, C4. Rozwiązanie: D. Schemat punktowania: 1 pkt za wybranie poprawnej odpowiedzi, 0 pkt za wybranie błędnej odpowiedzi lub brak odpowiedzi.
Strona 24: Zadanie 8: Na podstawie tekstów źródłowych wykonaj polecenia. 8.1. Wymień dwa typy przyczyn asymilacji łotewskich Polaków i do każdego z nich podaj przykład. 8.2. Rozstrzygnij, czy przekonania łotewskich Polaków na temat zmiany narodowości są zgodne z wiedzą naukową zaprezentowaną w drugim z tekstów. Uzasadnij odpowiedź. Teksty do zadania 8 dotyczą identyfikacji narodowej i asymilacji, z cytatami z prac T. Biernat i A. Kłoskowskiej.
Strona 25: Wymagania ogólne dotyczące rozpoznawania i rozwiązywania problemów społecznych i politycznych. Wymagania szczegółowe dotyczące narodu, ojczyzny i mniejszości narodowych. Zadanie 8.1: Wskazanie przyczyn obiektywnych i subiektywnych, np. brak organizacji polskich, chęć poprawy bytu. Schemat punktowania: 1 pkt za dwie przyczyny z przykładami, 0 pkt za odpowiedź niepełną lub błędną. Zadanie 8.2: Ocena zgodności przekonań z wiedzą naukową, uzasadnienie odpowiedzi. Schemat punktowania: 1 pkt za poprawną odpowiedź z uzasadnieniem, 0 pkt za odpowiedź błędną lub niepełną. Przykładowe ocenione odpowiedzi dotyczą zmiany identyfikacji narodowej.
Strona 26: Tekst do zadania 9 zawiera fragmenty artykułów Konstytucji RP: Art. 122, Art. 145, Art. 235. Zadanie 9: Na podstawie wiedzy wpisz znak X w tabeli wskazując większość parlamentarną w artykułach Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r. Tabela zawiera kolumny: Większość zwykła, Większość bezwzględna, Większość kwalifikowana co najmniej 3/5, Większość kwalifikowana co najmniej 2/3. Wymaganie ogólne: Znajomość podstaw ustroju Rzeczypospolitej Polskiej.
Strona 27: Wymaganie szczegółowe dotyczące procedury legislacyjnej polskiego parlamentu z większością zwykłą, bezwzględną i kwalifikowaną. Schemat punktowania: 2 pkt za trzy poprawne odpowiedzi, 1 pkt za dwie, 0 pkt za jedną lub błędną. Teksty do zadania 10: opis sądowej kontroli zgodności prawa z konstytucją, rola Trybunału Konstytucyjnego. Zadanie 10: Podkreśl dwie nazwy zasad ustrojowych przedstawionych w źródłach. Opcje: zasada samorządności, państwa prawa, trójpodziału władzy, suwerenności narodu, pluralizmu politycznego.
Strona 28: Zadanie 11: Na podstawie tekstu podkreśl poprawne zakończenie zdania. Remont drogi przeprowadzony został ze środków uzyskanych z A. darowizny społecznej, B. dochodów własnych, C. subwencji ogólnej, D. dotacji celowej. Wymaganie ogólne: znajomość podstaw ustroju RP. Wymaganie szczegółowe: samorząd terytorialny w Polsce. Rozwiązanie: B. Schemat punktowania: 1 pkt za poprawną odpowiedź, 0 pkt za błędną lub brak.
Strona 29: Zadanie 12: Na podstawie tekstu podkreśl poprawne zakończenia zdań. 12.1: Pismo, które sporządził poseł John Abraham Godson, to A) podanie posła, B) interpelacja poselska, C) oświadczenie poselskie, D) sprawozdanie poselskie. 12.2: Adresatem pisma, zgodnie z prawem, był A) Rzecznik Praw Obywatelskich, B) Prezydent Rzeczypospolitej, C) Marszałek Senatu RP, D) Prezes Rady Ministrów. 12.3: Na swoje pismo poseł powinien otrzymać odpowiedź A) ustną podczas spotkania, B) ustną na posiedzeniu Sejmu, C) pisemną w ciągu 21 dni, D) pisemną w ciągu 14 dni.
Strona 30: Wymagania ogólne i szczegółowe dotyczące znajomości ustroju RP. Rozwiązanie zadań 12.1: B, 12.2: D, 12.3: C. Schemat punktowania: 2 pkt za trzy poprawne odpowiedzi, 1 pkt za dwie, 0 pkt za jedną lub błędną. Tekst do zadania 13: Art. 131 Konstytucji RP, opisuje sytuacje, w których Marszałek Sejmu przejmuje obowiązki Prezydenta RP, m.in. śmierć Prezydenta, zrzeczenie się urzędu, stwierdzenie nieważności wyboru, trwała niezdolność do sprawowania urzędu. Źródło: Konstytucja RP z 2 kwietnia 1997 r.
Strona 31: Zadanie 13: Na podstawie fragmentu Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r. i własnej wiedzy uzupełnij tabelę dotyczącą trzykrotnego zastosowania art. 131 w podanym terminie. Wybierz nazwiska z listy: Bronisław Komorowski, Ewa Kopacz, Grzegorz Schetyna, Bogdan Borusewicz. Tabela zawiera kolumny: Data wydarzenia, Funkcja osoby zastępującej głowę państwa, Imię i nazwisko osoby zastępującej głowę państwa, Numer ustępu art. 131 Konstytucji RP. Data: 8 lipca 2010 r. Wymagania ogólne: Znajomość podstaw ustroju RP. Wymagania szczegółowe: Parlament RP. Rozwiązanie: A. Marszałek Sejmu / Bronisław Komorowski / ust. 2, B. Marszałek Senatu / Bogdan Borusewicz / ust. 3, C. Marszałek Sejmu / Grzegorz Schetyna / ust. 2. Schemat punktowania: 2 pkt za trzy wiersze, 1 pkt za dwa, 0 pkt za jeden lub brak.
Strona 32: Zadanie 14: Rozstrzygnij, czy podane zdania dotyczące czasu trwania stanów nadzwyczajnych są prawdziwe, czy fałszywe. Wstaw w tabeli w odpowiednim miejscu znak X. Zdanie A: w razie zagrożenia ustroju państwa, Prezydent RP może wprowadzić stan wyjątkowy na okres nie dłuższy niż 90 dni. Zdanie B: w razie zbrojnej napaści, Prezydent RP może wprowadzić stan wojenny. Zdanie C: w celu usunięcia klęski żywiołowej, Prezydent RP może wprowadzić stan klęski żywiołowej na okres nie dłuższy niż 60 dni. Wymagania ogólne i szczegółowe dotyczą znajomości Konstytucji RP.
Strona 33: Zadanie 15: Na podstawie fragmentu programu partii politycznej uzupełnij tekst, wpisując nazwę doktryny (A) oraz imię i nazwisko (B). Twórcy tego programu odwołują się do ideologii (A), której twórcą jest (B). Wymaganie ogólne: znajomość zasad i procedur demokracji. Wymaganie szczegółowe: polityka, ideologie, doktryny i programy polityczne. Rozwiązanie: A. liberalizm, B. John Locke (lub Adam Smith). Schemat punktowania: 1 pkt za poprawne podanie dwóch elementów odpowiedzi.
Strona 34: Zadanie 16: Uzupełnij schemat organów wymiaru sprawiedliwości Rzeczypospolitej Polskiej, wpisując w wyznaczone miejsca nazwy rodzajów władzy sądowniczej (A) i sądów (B, C, D). Schemat przedstawia strukturę sądownictwa z podziałem na różne rodzaje sądów, w tym Sąd Najwyższy. Wymaganie ogólne: znajomość podstaw ustroju RP, opis działania władz publicznych. Wymaganie szczegółowe: przedstawia strukturę sądownictwa w Polsce.
Strona 35: Zadanie 17: Na podstawie danych wypełnij fragment formularza pozwu cywilnego. Pracodawca: URT Sp. z o.o., ul. Murckowska 211, 40-165 Bytom. Pracownik: Jan Nowak, ul. Będzińska 34F/55, 41-234 Chorzów. Dotyczy: zaniżania o 300 zł kwoty miesięcznego wynagrodzenia w okresie I-V 2013 r. Wartość przedmiotu sporu: 1500 zł. Sąd: Sąd Rejonowy w Bytomiu. Powód: Jan Nowak. Pozwany: URT Sp. z o.o.
Strona 36: Zadanie 18: dopasuj nazwę środka karnego do opisu, wpisując odpowiednie cyfry. Opisy: A) utrata orderów i tytułów, B) obowiązek stawiennictwa w policji, C) realizacja celów statutowych instytucji, D) zakaz wytwarzania i obrotu przedmiotami. Nazwy: 1) nawiązka, 2) przepadek, 3) obowiązek naprawienia szkody, 4) pozbawienie praw publicznych, 5) zakaz wstępu na imprezę masową. Rozwiązanie: A–4, B–5, C–1, D–2.
Strona 37: Tekst do zadań 19–21 przedstawia fragment Kodeksu pracy dotyczący urlopów macierzyńskich i ojcowskich. Zadanie 19: Rozstrzygnij, które informacje są prawdziwe, a które fałszywe, wpisz znak X w odpowiedniej kolumnie tabeli. A) Urlop macierzyński przysługuje wyłącznie kobiecie. B) Urlop ojcowski przysługuje wyłącznie mężczyźnie. C) Dodatkowy urlop macierzyński może trwać 4 tygodnie.
Strona 38: Zadanie 20: Podkreśl właściwe dokończenie zdania dotyczącego maksymalnego wymiaru urlopu związanego z rodzicielstwem dla pracownika-ojca, opcje: A) 2 tygodnie, B) 6 tygodni, C) 14 tygodni, D) 20 tygodni. Zadanie 21: Rozstrzygnij, czy możliwe jest jednoczesne korzystanie przez matkę i ojca z urlopu rodzicielskiego, uzasadnij odpowiedź.
Strona 40: Zadanie 22: Na podstawie źródeł wpisz do tabeli pełne polskie nazwy organów (organizacji) współpracujących z ONZ w opisanym zakresie. Tabela zawiera trzy wiersze z logo i opisami: A) Działanie na rzecz współpracy w dziedzinie ochrony zdrowia i zwalczania epidemii chorób zakaźnych. B) Ochrona dzieci, przezwyciężanie przeszkód w rozwoju. C) Międzynarodowa ochrona uchodźców. Rozwiązanie: A) Światowa Organizacja Zdrowia, B) Fundusz Narodów Zjednoczonych na Rzecz Dzieci, C) Wysoki Komisarz Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców.
Strona 41: Tabele do zadania 23 przedstawiają dane dotyczące Czech, Węgier i Polski po roku 1989. Pierwsza tabela pokazuje opinie o zmianach: więcej korzyści niż strat, tyle samo strat co korzyści, więcej strat niż korzyści, trudno powiedzieć. Druga tabela zawiera wskaźniki makroekonomiczne: bezrobotni w % ludności aktywnej zawodowo w latach 1990 i 1999 oraz wskaźnik wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych. Zadanie 23: Sformułuj dwa argumenty uzasadniające wpływ sytuacji ekonomicznej na ocenę zmian po 1989 roku.
Strona 42: Wymaganie szczegółowe 13. Opinia publiczna. Zadanie 3: Odczytaj i interpretuj tabele i wykresy prezentujące wyniki badania opinii publicznej. Rozwiązanie: Opis porównania oceny zmian gospodarczych po 1989 roku w Polsce, Czechach i na Węgrzech. Schemat punktowania: 2 pkt za dwa poprawne argumenty, 1 pkt za jeden poprawny argument, 0 pkt za błędne odpowiedzi. Przykładowe ocenione odpowiedzi: Przykłady odpowiedzi z różnymi punktacjami.
Strona 43: Zadanie 24: Na podstawie mapy współczesnej Europy i własnej wiedzy uzupełnij tabelę dotyczącą integracji europejskiej. Do każdego opisu dopisz nazwy właściwych państw oraz numery, którymi oznaczono je na mapie. A. Państwa, które podpisały traktat powołujący do życia Europejską Wspólnotę Węgla i Stali. B. Państwa, w których znajdują się główne siedziby Parlamentu Europejskiego i Komisji Europejskiej. C. Państwa, które przystąpiły do UE 1 maja 2004 roku. Mapa z numerami państw.
Strona 44: Wymaganie ogólne VI: Dostrzeganie współzależności we współczesnym świecie. Zadanie 43: Integracja europejska. Zdający omawia genezę i przebieg integracji europejskiej. Rozwiązanie: A) Francja 2, Belgia 3, Niemcy 4. B) Francja 2, Belgia 3. C) Polska 5, Litwa 6. Schemat punktowania: 3 pkt za poprawne wskazanie wszystkich odpowiedzi w każdym podpunkcie, 2 pkt za dwa podpunkty, 1 pkt za jeden podpunkt, 0 pkt za błędne odpowiedzi lub brak.
Strona 45: Zadanie 25: Na podstawie fotografii wykonaj polecenia: 1) Podaj nazwę dokumentu, który podpisują ówczesny premier i minister spraw zagranicznych RP. 2) Podaj rok i nazwę miasta, w którym podpisano ten dokument. Wymaganie ogólne: Dostrzeganie współzależności we współczesnym świecie. Wymaganie szczegółowe: Integracja europejska. Rozwiązanie: Traktat akcesyjny lub Traktat o przystąpieniu Polski do UE, 13 grudnia 2003, Ateny. Schemat punktowania: 1 pkt za poprawne określenie nazwy dokumentu, 1 pkt za poprawne podanie nazwy miasta i daty rocznej.
Strona 46: Zadanie 26: Odnosząc się do modeli prezydentury w Stanach Zjednoczonych Ameryki oraz we Francji w okresie V Republiki, przedstaw i oceń zakres kompetencji ustrojowych Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Wymagania ogólne: wykorzystanie i tworzenie informacji, znajomość zasad i procedur demokracji. Realizacja 1: opis kompetencji ustrojowych prezydenta w kontekście systemów politycznych, porównanie systemu prezydenckiego USA i semiprezydenckiego Francji.
Strona 58: Źródło do zadania 1: tabela przedstawiająca podział ludności Polski według przynależności narodowo-etnicznej (niepolskiej) w 2011 r. z liczbą osób w tysiącach dla różnych grup, np. śląska 817, kaszubska 229. Zadanie 1 (0–2): Na podstawie tabeli wykonaj polecenia. 1.1: Używając nazw z tabeli, podaj nazwę mniejszości narodowej lub etnicznej do opisów a)–d). 1.2: Podaj nazwy grup z tabeli, które nie są mniejszością narodową, etniczną lub grupą o języku regionalnym.
Strona 59: Wymaganie ogólne II: Rozpoznawanie i rozwiązywanie problemów społecznych. Wymaganie szczegółowe 6: Naród, ojczyzna i mniejszości narodowe. Zadanie 1.1: Wybierz mniejszość narodową z podanych: a) niemiecka, b) romska, c) białoruska, d) łemkowska. Schemat punktowania: 1 pkt za cztery poprawne odpowiedzi, 0 pkt za mniej niż trzy. Zadanie 1.2: Wybierz mniejszości: Ślązacy, Amerykanie. Schemat punktowania: 1 pkt za dwie poprawne odpowiedzi, 0 pkt za jedną lub brak.
Strona 60: Źródło do zadania 3 przedstawia modele integracji mniejszości i imigrantów z ilustracją dwóch misek, jedna z napisem "Amerykanie", druga z ryżem i strzałkami z napisami: "Meksykanie", "Francuzi", "Niemcy", "Włosi", "Rosjanie". Zadanie 3: Na podstawie rysunku wykonaj polecenia. 3.1. Napisz, jakie dwa modele polityki wobec mniejszości i imigrantów ilustruje rysunek. 3.2. Wyjaśnij, na czym polega zasadnicza różnica w relacji do mniejszości i imigrantów w przedstawionych na rysunku modelach integracji.
Strona 61: Zadanie 3.1: Rozwiązanie dotyczy modelu "tygla" (integracji) i "sałatki owocowej" (wielokulturowości). Zadanie 3.2: Wyjaśnienie różnicy między modelami "tygla" i "sałatki owocowej". Zadanie 4: Spośród podanych zdań wybierz trzy zawierające wyłącznie informacje oraz trzy z komentarzami, wpisz numery odpowiadające zdaniom. Zdania dotyczące Second Life, wirtualnej waluty linden-dolary, interakcji postaci i możliwości przedsiębiorczych.
Strona 62: Wymagania ogólne i szczegółowe dotyczące analizy przekazów medialnych. Zadanie polega na krytycznej analizie informacji i komentarzy w mediach, z podziałem na informacje i komentarze. Schemat punktowania: 1 pkt za poprawne podanie trzech numerów dla informacji i komentarzy. Rysunek do zadania 5 przedstawia rozmowę dziecka z dorosłym na temat istnienia informacji w wyszukiwarce. Źródło: www.mleczko.interia.pl.
Strona 63: Zadanie 5: Wyjaśnij, o jakim zjawisku świadczy pytanie postaci przedstawionej na rysunku. Schemat punktowania: 1 pkt za zauważenie istoty zjawiska na rysunku satyrycznym, 0 pkt za błędną interpretację. Przykładowe odpowiedzi: zbyt duża ufność wobec sieci, globalizacja, konflikt międzypokoleniowy. Zadanie 6: Podaj pełną nazwę pojęcia, którego dotyczy tekst: Jest miarą produkcji wytworzonej na terytorium kraju w określonym okresie, najczęściej jednego roku.
Strona 64: Zadanie 7: Na podstawie tabeli 1 podaj liczbę mandatów, które uzyskają poszczególne komitety: Komitet A, Komitet B, Komitet C. Tabela 1 przedstawia ilorazy obliczone dla metody d'Hondta dla Komitetów A, B i C. Tabela 2 pokazuje liczbę głosów oddanych na kandydatów z Komitetów A, B i C, z podziałem na numery na liście i oznaczenia kandydatów. W okręgu wyborczym do obsadzenia jest 8 mandatów.
Strona 65: Zadanie 7.2: Podkreśl poprawne zakończenie zdania. Odpowiedź zawierająca tylko oznaczenia kandydatów, którzy zdobyli mandaty, to A) A2, B1, C3. B) A3, B4, C2. C) A1, B3, C5. D) A5, B2, C4. Wymaganie ogólne: IV. Znajomość zasad i procedur demokracji. Wymaganie szczegółowe: 15. Demokracja – zasady i procedury. Rozwiązanie: D. Schemat punktowania: 1 pkt za wybranie poprawnej odpowiedzi, 0 pkt za błędną odpowiedź lub brak odpowiedzi.
Strona 66: Zadanie 8: Na podstawie tekstów źródłowych wykonaj polecenia. 8.1: Wymień dwa typy przyczyn zmiany narodowości łotewskich Polaków. Do każdego z typów podaj przykład. 8.2: Zdecyduj, czy poglądy łotewskich Polaków na temat zmiany narodowości są zgodne z wiedzą naukową zaprezentowaną w drugim z tekstów. Uzasadnij odpowiedź. Teksty źródłowe dotyczą definicji polskości i zmian narodowościowych.
Strona 67: Wymagania ogólne i szczegółowe dotyczące rozpoznawania problemów narodowościowych i społecznych. Zadanie 8.1: Wskazanie przyczyn obiektywnych i subiektywnych z przykładami. Schemat punktowania: 1 pkt za wskazanie dwóch przyczyn z przykładami, 0 pkt za odpowiedź niepełną. Zadanie 8.2: Ocena zgodności z wiedzą naukową dotyczącą zmiany identyfikacji narodowej. Schemat punktowania: 1 pkt za poprawną odpowiedź z uzasadnieniem, 0 pkt za brak uzasadnienia lub błędną odpowiedź.
Strona 68: Zadanie 10: Podkreśl dwie nazwy zasad ustrojowych przedstawionych w źródłach. Opcje: A) zasada samorządności, B) zasada państwa prawa, C) zasada trójpodziału władzy, D) zasada suwerenności narodu, E) zasada pluralizmu politycznego. Wymaganie ogólne: znajomość zasad i procedur demokracji. Wymaganie szczegółowe: omówienie najważniejszych zasad ustroju Polski. Rozwiązanie: B i C. Schemat punktowania: 1 pkt za dwie poprawne odpowiedzi, 0 pkt za jedną poprawną lub błędną odpowiedź.
Strona 69: Zadanie 11: Na podstawie tekstu podkreśl poprawne zakończenie zdania. Remont drogi przeprowadzony został ze środków uzyskanych z: A) darowizny społecznej, B) dochodów własnych, C) subwencji ogólnej, D) dotacji celowej. Wymaganie ogólne: znajomość ustroju Rzeczypospolitej Polskiej. Wymaganie szczegółowe: wyjaśnia, jakie są źródła dochodów samorządów. Rozwiązanie: B. Schemat punktowania: 1 pkt za poprawną odpowiedź, 0 pkt za błędną odpowiedź lub brak.
Strona 70: Zadanie 13: Na podstawie fragmentu Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r. i własnej wiedzy uzupełnij tabelę dotyczącą sytuacji, gdy trzy razy zastosowano art. 131. Wybierz nazwiska z listy: Bronisław Komorowski, Ewa Kopacz, Grzegorz Schetyna, Bogdan Borusewicz. Tabela zawiera kolumny: Data wydarzenia, Funkcja osoby zastępującej głowę państwa, Imię i nazwisko osoby zastępującej głowę państwa, Numer ustępu art. 131 Konstytucji RP. Data wydarzenia: 8 lipca 2010 r.
Strona 71: Zadanie 18: Do każdego podanego opisu środka karnego dobierz jego nazwę, wpisując w miejsca pod tabelami odpowiednie cyfry. Opisy środków karnych: A) Utrata orderów i tytułów, B) Obowiązek stawiennictwa w jednostce policji, C) Realizacja celów statutowych instytucji, D) Naruszenie zakazu obrotu przedmiotami. Nazwy środków karnych: 1) Nawiązka, 2) Przepadek, 3) Obowiązek naprawienia szkody, 4) Pozbawienie praw publicznych, 5) Zakaz wstępu na imprezę masową. Rozwiązanie: A–4, B–5, C–1, D–2. Schemat punktowania: 2 pkt za cztery poprawne przyporządkowania, 1 pkt za trzy lub dwa poprawne, 0 pkt za jedno poprawne lub brak odpowiedzi.
Strona 72: Tekst do zadań 19 i 21 przedstawia fragment Kodeksu pracy dotyczący urlopu macierzyńskiego i ojcowskiego. Zadanie 19: zdecyduj, które informacje są prawdziwe, a które fałszywe. W tabeli przy każdym zdaniu wpisz znak X. A) Urlop macierzyński przysługuje tylko kobiecie. B) Urlop ojcowski przysługuje tylko mężczyźnie. C) Dodatkowy urlop macierzyński może trwać 4 tygodnie.
Strona 73: Zadanie 21: Napisz, czy jest możliwe korzystanie w tym samym czasie przez matkę i ojca z urlopu związanego z rodzicielstwem. Uzasadnij odpowiedź. Wymagania ogólne: wykorzystanie i tworzenie informacji. Wymagania szczegółowe: obywatel wobec prawa, odnajdywanie przepisów prawnych. Rozwiązanie: odpowiedź tak, uzasadnienie dotyczące urlopu ojcowskiego. Schemat punktowania: 1 pkt za wyjaśnienie, 0 pkt za błędną odpowiedź. Przykładowe ocenione odpowiedzi.
Strona 74: Zadanie 22: Na podstawie logo i opisu wpisz do tabeli pełne polskie nazwy organów współpracujących z ONZ. A: Logo WHO, opis dotyczący ochrony zdrowia i zwalczania epidemii. B: Logo UNICEF, opis dotyczący ochrony dzieci i przeciwdziałania przeszkodom w rozwoju. C: Logo UNHCR, opis dotyczący ochrony uchodźców. Wymagania ogólne: Dostrzeganie współzależności we współczesnym świecie. Wymagania szczegółowe: Charakterystyka działania WHO, UNICEF, UNHCR. Schemat punktowania: 2 pkt za trzy poprawne odpowiedzi.
Strona 75: Zadanie 24: Na podstawie mapy współczesnej Europy i własnej wiedzy uzupełnij tabelę dotyczącą integracji europejskiej. Do każdego opisu dopisz nazwy państw oraz numery, którymi oznaczono je na mapie. A: Państwa, które podpisały traktat powołujący do życia Europejską Wspólnotę Węgla i Stali. B: Państwa, w których są główne siedziby Parlamentu Europejskiego i Komisji Europejskiej. C: Państwa, które należą do UE od 1 maja 2004 roku. Mapa z numerami państw.
Strona 76: Wymaganie ogólne VI: Dostrzeganie współzależności we współczesnym świecie. Zadanie 43: Integracja europejska. Zdający omawia genezę i przebieg integracji europejskiej. Rozwiązanie: A. Francja 2, Belgia 3, Niemcy 4; B. Francja 2, Belgia 3; C. Polska 5, Litwa 6. Schemat punktowania: 3 pkt za poprawne wskazanie wszystkich odpowiedzi, 2 pkt za dwa podpunkty, 1 pkt za jeden podpunkt, 0 pkt za błędne podanie nazwy państwa.
Strona 77: Zadanie 26: Porównaj modele prezydentury w Stanach Zjednoczonych Ameryki oraz we Francji w okresie V Republiki, przedstaw i oceń zakres kompetencji ustrojowych Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Wymagania ogólne obejmują wykorzystanie i tworzenie informacji oraz znajomość zasad i procedur demokracji. Realizacja 1: Omówienie kompetencji ustrojowych prezydenta w kontekście różnych systemów politycznych, takich jak parlamentarny, semiprezydencki i prezydencki, z przykładami z USA, Francji i Polski.
