Hiszpański z Hiszpanii i z Ameryki Łacińskiej to ten sam język, a ich użytkownicy rozumieją się bez trudu. Różnią się wymową kilku głosek, formą „wy” i częścią słownictwa, podobnie jak angielski brytyjski i amerykański. Podstawy, których uczysz się na początku, są wspólne.
W artykule znajdziesz najważniejsze różnice w wymowie, gramatyce i słowach oraz podpowiedź, którą odmianę wybrać na start.
Wymowa
| Głoska | W Hiszpanii | W Ameryce Łacińskiej | Przykład |
|---|---|---|---|
| z oraz c przed e, i | jak angielskie „th” | jak „s” | gracias: grathjas / grasjas |
| ll i y | zwykle jak „j” | zwykle jak „j”, w Argentynie i Urugwaju jak „sz” | calle: kaje / kasze |
W całym hiszpańskojęzycznym świecie h się nie czyta, a ñ brzmi jak „ń”. Te zasady znajdziesz w ramce o wymowie w artykule Hiszpański w Hiszpanii.
Vosotros i ustedes, czyli jak powiedzieć „wy”
- W Hiszpanii do grupy znajomych mówisz vosotros (wy), a do grupy obcych osób grzecznie ustedes (Państwo).
- W Ameryce Łacińskiej w obu sytuacjach mówisz ustedes. Formy vosotros prawie się tam nie używa.
Słownictwo
Większość słów jest wspólna, ale część codziennych rzeczy nazywa się inaczej.
| Po polsku | W Hiszpanii | W Ameryce Łacińskiej |
|---|---|---|
| komputer | el ordenador | la computadora |
| telefon komórkowy | el móvil | el celular |
| sok | el zumo | el jugo |
| ziemniak | la patata | la papa |
| samochód | el coche | el carro albo el auto, zależnie od kraju |
| okulary | las gafas | los lentes albo los anteojos |
Czasy przeszłe
W Hiszpanii o tym, co wydarzyło się dziś, częściej mówi się w czasie pretérito perfecto: Hoy he comido paella (Dziś jadłem paellę). W Ameryce Łacińskiej częściej słyszysz w tej sytuacji pretérito indefinido: Hoy comí paella. Obie formy są poprawne i zrozumiałe wszędzie.
Którego hiszpańskiego uczyć się na start
- Jeśli jeździsz do Hiszpanii, wybierz odmianę z Hiszpanii. Usłyszysz ją na miejscu.
- Jeśli planujesz podróż do Meksyku czy Argentyny, osłuchaj się z tamtejszą wymową.
- Jeśli nie masz konkretnego celu, zacznij od dowolnej. Gramatyka i większość słów są wspólne, a różnice dołożysz później.
W naszych artykułach podajemy wymowę z Hiszpanii. Od czego zacząć naukę, piszemy w artykule Hiszpański od zera, a zwroty do restauracji znajdziesz w artykule Jak zamówić jedzenie w hiszpańskiej restauracji.
Podsumowanie
- To ten sam język, a różnice nie przeszkadzają w rozmowie.
- Najbardziej słychać wymowę z i c: w Hiszpanii „th”, w Ameryce Łacińskiej „s”.
- W Hiszpanii mówi się vosotros, a w Ameryce Łacińskiej ustedes.