Młodzieniec blisko dwudziestoletni, przystojny, rześki i zdrowy. Jak wszyscy Soplicowie jest krzepki i silny. Dobrze jeździ konno i dzielnie chodzi pieszo.
Syn Jacka Soplicy i bratanek Sędziego. Od dzieciństwa mieszkał w Wilnie, a po skończeniu nauki wraca do Soplicowa. Imię dostał na pamiątkę Kościuszki, bo urodził się w czasie wojny. Najpierw zakochuje się w Telimenie, potem odkrywa, że dziewczyną z pierwszego wieczoru była Zosia. Walczy w bitwie z Moskalami i musi uciekać do Księstwa Warszawskiego. Przed wyjazdem Robak błogosławi go i nazywa synem, ale Tadeusz wyjeżdża, nie wiedząc, że Robak to jego ojciec. Wraca z wojskiem w 1812 roku, zaręcza się z Zosią i razem z nią postanawia uwolnić chłopów.
„Radź się serca własnego; niczyjej powagi Tu nie słuchaj, ni stryja gróźb, ni namów cioci.”
Rok 1812. Tadeusz chce, żeby Zosia wybrała sama.
„Sami wolni, uczyńmy i włościan wolnemi, Oddajmy im w dziedzictwo posiadanie ziemi,”
Kochajmy się. Decyzja o uwolnieniu chłopów.