- Śmierć i wybór sposobu umierania
- W getcie śmierć jest pewna, więc ludzie wybierają tylko, jak umrzeć. Jedni idą spokojnie do wagonów, inni walczą z bronią, jeszcze inni odbierają sobie życie. Edelman nie ocenia ich według tego, czy strzelali. (2; 7; 2)
- Bohaterstwo
- Edelman podważa obraz bohatera z karabinem. Mówi, że strzelali, bo świat uważa to za największe bohaterstwo. Za odważniejszych uważa tych, którzy szli spokojnie i godnie na śmierć, oraz Polę Lifszyc, która poszła z matką. (2; 7; 8)
- Godność w skrajnej sytuacji
- Najważniejsze dla Edelmana jest nie dać się wepchnąć na beczkę, czyli nie dać się upokorzyć. Godność zachowują Tenenbaumowa, Blumowa ze swoją szkołą i ludzie idący spokojnie do wagonów. (8; 8; 13)
- Walka o życie
- W getcie Edelman wyprowadza ludzi z Umschlagplatzu, po wojnie ratuje chorych na serce. To ta sama praca: zdążyć przed Panem Bogiem i dać komuś choć trochę więcej życia. (2; 14; 17)
- Bóg
- Pan Bóg w książce to przeciwnik w wyścigu o życie. Lekarze próbują osłonić płomień, który On chce zgasić, a On potrafi ugodzić przebiegle i za późno, by coś zrobić. Ojciec Mietka mówi, że Bóg jest po stronie Niemców. (14; 17; 16)
- Pamięć
- Edelman przez trzydzieści lat milczał. Na cmentarzu wskazuje groby towarzyszy, ale nie chce opowiadać do kamery: opowiedział wszystko raz. Reporterka mówi, że nie piszą historii, tylko o pamiętaniu. (4; 12; 13)
- Wina i wybór
- Przy bramie Umschlagplatzu Edelman mógł wyprowadzić tylko jedną osobę i wybrał łączniczkę zamiast czternastolatki. W szpitalu ktoś musi zdecydować, komu dać numerek życia, a lekarka naczelna najpierw odmawia ich dzielenia, potem pod naciskiem delegacji je dzieli. Każdy wybór kogoś skazuje. (2; 8; 13)
- Miłość
- Nawet w getcie ludzie się kochają, biorą śluby i chcą być razem do końca. Córka Tenenbaumowej przez trzy miesiące życia z numerkiem zdążyła się dowiedzieć, czym jest miłość. (2; 8; 14)
- Głód
- Głód w getcie zabija powoli i odbiera ludziom wygląd. Lekarze z getta badają chorobę głodową, bo medycyna nie zna jeszcze jej mechanizmu. (5; 5; 5)
- Przypadek i ocalenie
- Edelman przeżył dzięki przypadkowi: esesman spudłował, a Mietek Dąb szedł akurat ulicą. Przeżycie nie zależało od zasług. (16; 16)
- Zagłada
- Książka pokazuje zagładę Żydów z bliska: numerki życia, chleb na drogę do wagonu, dwa transporty dziennie do Treblinki, czterysta tysięcy ludzi przeprowadzonych przez jeden plac. (2; 2; 8)