Starszy, ale krzepki gospodarz. Sam mówi, że na Zielną skończył pięćdziesiąt osiem lat. Jagustynka przyznaje, że jest jeszcze krzepki.
Maciej Boryna ma trzydzieści morgów i jest pierwszym gospodarzem we wsi. Pochował dwie żony. Po śmierci krowy czuje, że gospodarstwo bez gospodyni marnieje, więc postanawia się ożenić z Jagną. Ziemi nie chce oddać dzieciom za życia. Za rękę Jagny płaci zapisem sześciu morgów i dla niej wypędza syna z domu. Jest twardy wobec parobków i dzieci, ale też samotny i zmęczony kłótniami.
„na Zielną skończyłem pięćdziesiąt i osiem roków”
tom I, rozdział II. Boryna mówi o swoim wieku. Ma pięćdziesiąt osiem lat i wciąż czuje się na siłach.
„Ty znajdku, ty pokrako warsiaska!”
tom I, rozdział III. Gospodarz wyzywa Witka po śmierci krowy. Słowo pokazuje, jak nisko stoi sierota w wiejskiej hierarchii.
„Kto cięgiem jarmarczy”
tom I, rozdział V. Boryna mówi przysłowiem o dziedzicach. Słychać w nim chłopską oszczędność i niechęć do dworu.
„Grunt jest mój”
tom I, rozdział X. Boryna w kłótni z dziećmi broni swojego prawa do ziemi.
„Trzy morgi piachu wniesła”
tom I, rozdział X. Boryna wypomina synowej, że wniosła do domu niewiele ziemi.
„Wynośta mi się w ten mig z chałupy”
tom I, rozdział X. Po bójce Boryna wypędza syna z rodziną z domu.