Młody szlachcic o płowej jak żyto, mocno podgolonej czuprynie, smagłej cerze i bystrych siwych oczach. Po strzale Bogusława zostaje mu na twarzy blizna, o którą pyta go potem król.
Andrzej Kmicic to chorąży orszański, który na początku powieści jest hulaką i zabijaką. Jego kompania gorszy Laudę, a on sam w gniewie pali Wołmontowicze i porywa Oleńkę. Z ufności do hetmana przysięga mu na krucyfiks i długo nie widzi, że Radziwiłł zdradza. Gdy słyszy prawdę od Bogusława, porywa księcia, a potem pod nazwiskiem Babinicz odkupuje winy: ostrzega Jasną Górę, wysadza kolubrynę, ratuje króla, bije Bogusława pod Prostkami. Jego droga to wzór przemiany, w której odwaga zostaje ta sama, ale zmienia się sprawa, której służy.
„Na tę mękę Chrystusa... przysięgam!”
tom I, Rozdział XIII. Przysięga na krucyfiks wiąże Kmicica z hetmanem.
„Ślubuję Ci, Chryste Panie, tych zdrajców gnębić, zajeżdżać!”
tom II, Rozdział I. Początek przemiany: Kmicic składa nowy ślub.
„wolę gorzeć za błąd mój niżeli za jawną i rozmyślną zdradę ojczyzny i Pana mego”
tom II, Rozdział II. Z listu, w którym Kmicic wypowiada hetmanowi służbę.
„Cóż, panie Kuklinowski”
tom II, Rozdział XVIII. Kmicic odpłaca zdrajcy za stodołę.
„Jam nie Ba-bi-nicz, jam Kmi-cic!”
tom II, Rozdział XXIV. Kmicic wyznaje królowi prawdziwe nazwisko.
„Skończona pokuta”
tom III, Rozdział XXX. Kmicic czuje, że odkupił winy.