Black Weeks −30% na wszystkie kursy
Dopasuj kurs −30% →

Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią: streszczenie szczegółowe

Streszczenie szczegółowe

Utwór zaczyna się modlitwą do Boga o pomoc w napisaniu dzieła. Potem autor wzywa wszystkich ludzi, by poznali okrucieństwo śmierci, bo nikt jej nie ujdzie.

Polikarpus, wielki mędrzec, prosi Boga, by zobaczył śmierć we własnej osobie. Gdy zostaje sam w kościele, widzi nagą postać kobiety, przepasaną chustą. Ma żółtą twarz, odpadnięty nos, krwawe łzy, nie ma warg i zgrzyta zębami. W ręku trzyma kosę, spod skóry wystają jej żebra. Mistrz pada na ziemię.

Śmierć mówi, że Bóg spełnił jego prośbę. Opisuje, jak przyjdzie po niego w chwili konania. Nazywa siebie robotnicą, a mistrza ubogim żakiem, któremu nie pomoże Sortes. Mistrz prosi, by odłożyła kosę. Ona odmawia i każe mu wstać. Mistrz podnosi się na drżących nogach.

Polikarp pyta, skąd się wzięła. Śmierć opowiada o raju: poczęła się, gdy Ewa ruszyła zakazany owoc, a Adam go ukąsił. Mistrz proponuje dary i kołacz. Śmierć odrzuca je i wylicza, kogo zabija: wszystkie stany, od króla i cesarza po oracza. Chwali się, że zabiła Goliata i powiesiła Judasza. Tylko Chrystus zwyciężył jej kosę, bo zmartwychwstał.

Mistrz żartuje, że bez ludzi Śmierć zostanie sama i nikt jej nie napali w łaźni. Śmierć grozi, że zetnie mu szyję nawet w kościele. Mówi, że nie zależy jej na bogactwie, tylko na ludzkim grzechu, i wylicza grzeszników: plebanów pijących piwo, tłuste panie, zabijaków.

Polikarp pyta o lekarzy. Śmierć odpowiada, że żadne zioło z ogrodu jej nie powstrzyma. Dodaje, że sędziowie biorący łapówki zostaną ukarani na sądzie Bożym. Mistrz pyta, czy mógłby się ukryć w ziemi albo za murem. Śmierć mówi, że znajdzie go nawet w żelaznych okowach. Zabija też zwierzęta: lisy, kuny, wilki i ptaki.

Śmierć mówi, że papież i żebrak są wobec niej równi. Dobry mnich się jej nie boi, bo po śmierci idzie do nieba. Złego mnicha, który ucieka z klasztoru i hula na koniu, goni, aż odda jego duszę diabłom. Na koniec mistrz pyta o panny, które chowają czystość. Śmierć przypomina żywoty męczennic i podziwia ich odwagę. Tu tekst się urywa.

Rozdział po rozdziale

  1. Całość: Modlitwa i wezwanie do ludzi

    Autor prosi Boga o pomoc w ułożeniu dzieła na Jego chwałę i dla poprawy ludzi. Potem wzywa wszystkich, by poznali okrucieństwo śmierci, bo nie ujdzie jej ani stary, ani młody.

  2. Całość: Widzenie w kościele

    Mędrzec Polikarpus długo modli się o to, by zobaczyć śmierć. Gdy ludzie wychodzą z kościoła, widzi nagą, chudą kobietę z kosą. Ze strachu pada na ziemię.

  3. Całość: Śmierć wzywa mistrza do rozmowy

    Śmierć mówi, że Bóg spełnił jego prośbę, i opisuje, jak przyjdzie do niego w godzinie śmierci. Mistrz prosi, by odrzuciła kosę, ale ona odmawia. Polikarp wstaje na drżących nogach.

  4. Całość: Skąd się wzięła Śmierć

    Na pytanie o rodziców Śmierć opowiada o raju. Poczęła się w jabłku, które ruszyła Ewa. Adam je ukąsił i dlatego musiał umrzeć razem z całym swoim potomstwem.

  5. Całość: Władza nad wszystkimi

    Śmierć odrzuca dary mistrza. Wylicza ludzi wszystkich stanów, których zabija, i postacie biblijne, które zgładziła. Tylko Chrystus zwyciężył jej kosę.

  6. Całość: Grzech zamiast bogactwa

    Mistrz żartuje, że Śmierć zostanie bez przyjaciół. Ona grozi mu ścięciem i mówi, że nie chce bogactw, tylko ludzkiego grzechu. Wylicza grzeszników ze wszystkich stanów.

  7. Całość: Lekarze i sędziowie

    Śmierć mówi, że ani lekarz, ani żadne zioło jej nie powstrzyma. Zapowiada, że niesprawiedliwi sędziowie odpowiedzą przed sądem Bożym.

  8. Całość: Nie ma kryjówki

    Mistrz pyta, czy mógłby się schować w ziemi albo za murem. Śmierć odpowiada, że dosięgnie go nawet w żelazie. Zabija też dzikie zwierzęta i ptaki.

  9. Całość: Dobrzy i źli mnisi

    Wobec Śmierci papież i żebrak są równi. Dobry mnich nic nie traci, bo idzie do nieba. Złego mnicha, który ucieka z klasztoru, Śmierć goni i oddaje diabłom.

  10. Całość: Święte dziewice

    Mistrz pyta o panny, które zachowują czystość. Śmierć przypomina męki świętych dziewic i podziwia ich odwagę. Dalszej części tekstu brak.

Sprawdź, ile pamiętasz: Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią: sprawdzian z lektury