Black Weeks −30% na wszystkie kursy
Dopasuj kurs −30% →

Satyryk: charakterystyka

Portret szlachcica z XVIII wieku w kontuszu i z podgoloną głową, z ironicznym uśmiechem.

Wygląd

Tekst nie opisuje jego wyglądu. Sam mówi o sobie, że jest Polakiem rodem i szlachcicem. Po słowach widać pewnego siebie mówcę, który zwraca się do króla bez ogródek.

Cechy

  • ironiczny
  • pozornie zuchwały
  • udaje krytyka króla
  • naprawdę broni łagodnych rządów
  • ośmiesza zawistną szlachtę

Charakterystyka

Mówiący w satyrze „Do króla”. Zwraca się wprost do Stanisława Augusta i wylicza mu przywary, które są w istocie zaletami: pochodzenie spoza rodu panującego, młodość, łagodność i miłość do nauki. Przy okazji zdradza własną zazdrość: pyta, czemu sam nie miałby zasiąść na tronie. Na końcu mówi, że pisze satyry, bo król jest dobry, i pochwali go, gdy stanie się zły. Przez tę ironię ośmiesza ludzi, którzy tak myślą o królu.

Cytaty

  • „Im wyżej, tym widoczniej; chwale lub naganie Podpadają królowie”

    tom I, Całość. Otwarcie satyry: im wyższy urząd, tym bardziej widać wady i zalety.

  • „Wielbi urząd, czci króla, lecz sądzi człowieka.”

    tom I, Całość. Satyra szanuje urząd, ale ocenia człowieka.

  • „Jesteś królem, a czemu nie królewskim synem?”

    tom I, Całość. Pierwsza przywara: król nie pochodzi z rodu panującego.

  • „Tyś królem, czemu nie ja?”

    tom I, Całość. Mówiący zdradza zazdrość szlachcica.

  • „Tyś nań wstąpił mający lat tylko trzydzieści”

    tom I, Całość. Trzecia przywara: młodość króla.

  • „Zdzieraj, a będziesz możnym, gnęb, a będziesz wielkim”

    tom I, Całość. Ironiczna rada, jak rządzić.

  • „Mądry przedysputował, ale głupi pobił.”

    tom I, Całość. Krytyk króla gardzi nauką.

  • „Bądź złym, a zaraz kładąc twe cnoty na szalę, Za to, żeś się poprawił, i ja cię pochwalę.”

    tom I, Całość. Puenta: satyryk pochwali króla, gdy ten będzie zły.