Black Weeks −30% na wszystkie kursy
Dopasuj kurs −30% →
Wnętrze szlacheckiego dworu z XVIII wieku: stół z butelkami, porcelana i świece.

Satyry, Ignacy Krasicki: opracowanie lektury

O lekturze

Na egzaminie
Matura PP, Matura PR
Czytasz
w całości
Rodzaj
satyra (utwór wierszowany)
Epoka
Oświecenie, 1740–1822 →
Wydanie
1779

Tę lekturę czytasz w całości, więc na maturze obowiązuje przy niej błąd kardynalny. Pomyłka w faktach może dać 0 punktów za całe wypracowanie.

„Satyry” Ignacego Krasickiego to zbiór krótkich utworów wierszem, które wyśmiewają wady ludzi i całego społeczeństwa. Karta omawia cztery satyry z części pierwszej. W „Do króla” mówiący udaje, że wytyka królowi wady, a wylicza jego zalety. „Świat zepsuty” to poważna skarga na upadek obyczajów, zakończona obrazem okrętu w burzy. „Pijaństwo” to rozmowa dwóch szlachciców: jeden opowiada, jak upił się na imieninach żony i dostał butelką w głowę, drugi wygłasza mu kazanie o trzeźwości. „Żona modna” to opowieść pana Piotra, który dla czterech wsi w posagu ożenił się z damą z miasta, a ona przewraca do góry nogami jego dom i majątek. Na maturze obowiązuje jedna wybrana satyra Krasickiego, na obu poziomach, a jedno z pytań jawnych na egzaminie ustnym dotyczy wad ludzkich w krzywym zwierciadle satyry. Błąd kardynalny grozi, gdy pomylisz, kto mówi i jak kończy się satyra. Pijak na końcu nie przestaje pić, tylko idzie napić się wódki. Pan Piotr nie ożenił się z miłości, lecz dla czterech wsi w posagu. O rozwodzie przy intercyzie mówią krewni, nie żona. W „Do króla” mówiący nie krytykuje króla naprawdę: wytyka mu zalety jako przywary.

Streszczenie

Cztery satyry Krasickiego pokazują wady ludzi z różnych stron. W „Do króla” mówiący zwraca się do Stanisława Augusta i wylicza mu cztery „przywary”: król nie jest królewskim synem, jest Polakiem i szlachcicem, jest młody i rządzi łagodnie. Na koniec wyrzuca mu jeszcze miłość do książek. Przez ironię wychodzi pochwała króla i ośmieszenie jego krytyków. „Świat zepsuty” to skarga na czasy, w których zniknęły cnota i prawda, synowie wstydzą się prostoty ojców, a zysk rządzi małżeństwem i prawem. Satyra kończy się obrazem okrętu w burzy: ocaleje, jeśli załoga będzie zgodna. „Pijaństwo” to rozmowa: szlachcic opowiada przyjacielowi o pijatyce na imieninach żony, o kłótni przy stole i o butelce, którą dostał w głowę. Przyjaciel wygłasza kazanie o trzeźwości, a pijak żegna się słowami, że idzie napić się wódki. W „Żonie modnej” pan Piotr opowiada, jak ożenił się dla posagu z damą wychowaną w mieście. Żona przebudowuje dom na modłę francuską, urządza bale i wydaje majątek, a na końcu oboje wracają do miasta.

Główni bohaterowie

  • Portret szlachcica z XVIII wieku w kontuszu i z podgoloną głową, z ironicznym uśmiechem.Satyrykironiczny, pozornie zuchwały, udaje krytyka króla
  • Portret szlachcica z XVIII wieku z plastrem na czole, zmęczonego po uczcie.Pijakskory do kieliszka, usprawiedliwia każdą okazję do picia, gadatliwy
  • Portret szlachcica z XVIII wieku w kontuszu, z wąsem i strapioną miną, na tle dworu.Pan Piotrszlachcic ze wsi, domator, chciwy na posag
  • Portret damy z XVIII wieku w modnej sukni i wysokiej fryzurze, z małym pieskiem na kolanach.Żona modnawychowana w mieście, goni za modą francuską, rozrzutna
Wszyscy bohaterowie →

Motywy

Władza i król
W „Do króla” mówiący udaje, że zarzuca królowi wady.
Ironia
Krasicki mówi często coś innego, niż myśli.
Upadek obyczajów
„Świat zepsuty” wylicza, co zniknęło: cnota, prawda, wstyd.
Ojczyzna i jej los
W „Świecie zepsutym” zepsucie obyczajów prowadzi do upadku państwa, jak upadł Rzym.
Pijaństwo
Narrator pije z każdego powodu: z okazji imienin, na ból głowy, z gośćmi, na trawienie.
Małżeństwo dla majątku
Pan Piotr wiedział, że dama nim gardzi, ale skusiły go cztery wsie w posagu.
Moda i cudzoziemszczyzna
Żona modna chce francuskiej lekarki, angielskiej karety, kucharzy cudzoziemców i francuskich książek.
Wieś i miasto
Piotr woła: „Bogdaj to żonka ze wsi!”, bo jego zdaniem miasto psuje.
Zbytek i rozrzutność
Żona modna urządza bale, buduje buduar ze złotem, sprowadza porcelanę.
Wszystkie motywy →

Błędy, za które dostaniesz zero

  • Błąd: W satyrze „Do króla” Krasicki naprawdę krytykuje Stanisława Augusta za jego wady.

    Jak jest w lekturze: Mówiący wytyka królowi zalety jako przywary. Przez ironię satyra broni króla i ośmiesza jego krytyków. (tom I, Całość)

  • Błąd: Mówiący zarzuca królowi, że jest za stary.

    Jak jest w lekturze: Mówiący zarzuca królowi młodość: wypomina mu, że wstąpił na tron, mając „lat tylko trzydzieści”. (tom I, Całość)

  • Błąd: „Świat zepsuty” opowiada historię jednej rodziny.

    Jak jest w lekturze: „Świat zepsuty” nie ma bohaterów ani fabuły. To skarga mówiącego na upadek obyczajów. (tom II, Całość)

  • Błąd: „Świat zepsuty” kończy się radą, by opuścić tonący okręt.

    Jak jest w lekturze: Mówiący mówi, że okręt nie zatonie, jeśli majtkowie będą zgodni, a uczciwy człowiek zostaje w okręcie. (tom II, Całość)

  • Błąd: Po kazaniu przyjaciela pijak przestaje pić.

    Jak jest w lekturze: Pijak żegna się słowami: „Napiję się wódki”. (tom III, Całość)

  • Błąd: Kazanie o trzeźwości wygłasza pijak.

    Jak jest w lekturze: Kazanie wygłasza przyjaciel. Pijak tylko przeklina pijaństwo, gdy boli go głowa. (tom III, Całość)

  • Błąd: Pan Wojciech uderzył narratora butelką w głowę.

    Jak jest w lekturze: Tekst nie mówi, kto uderzył narratora. Narrator wie tylko, że dostał butelką w łeb. (tom III, Całość)

  • Błąd: Pijatyka zaczęła się na weselu.

    Jak jest w lekturze: Narrator upił się na imieninach żony. (tom III, Całość)

  • Błąd: Pan Piotr ożenił się z miłości.

    Jak jest w lekturze: Pan Piotr ożenił się dla czterech wsi w posagu, choć widział, że dama nim gardzi. (tom IV, Całość)

  • Błąd: O rozwodzie przy intercyzie mówi sama żona.

    Jak jest w lekturze: O tym, że węzeł małżeński może się przerwać, mówią krewni. (tom IV, Całość)

  • Błąd: Na końcu pan Piotr wyrzuca żonę z domu.

    Jak jest w lekturze: Piotr zgadza się wrócić z żoną do miasta i mówi, że próżny żal po szkodzie. (tom IV, Całość)

Krzyżówka

Kliknij kratkę albo hasło i wpisz odpowiedź. Postęp zapisuje się w tej przeglądarce.

2 poziomo: Biskup warmiński, autor „Monitora” i bajek

Poziomo

Pionowo

Krzyżówka do druku

Podaj e-mail, a plik PDF z krzyżówką pobierze się od razu. Rozwiązanie jest na osobnej stronie.

Administratorem danych jest Edubite Sp. z o.o. Cel, czas i Twoje prawa opisuje polityka prywatności.