Black Weeks −30% na wszystkie kursy
Dopasuj kurs −30% →

Przedwiośnie, Stefan Żeromski: opracowanie lektury

O lekturze

Na egzaminie
Matura PP, Matura PR
Czytasz
w całości
Rodzaj
powieść
Epoka
Dwudziestolecie międzywojenne, 1918–1939 →
Wydanie
1924

Tę lekturę czytasz w całości, więc na maturze obowiązuje przy niej błąd kardynalny. Pomyłka w faktach może dać 0 punktów za całe wypracowanie.

„Przedwiośnie” to powieść Stefana Żeromskiego, wydana w 1924 roku. Opowiada o młodym Polaku Cezarym Baryce, który dorasta w Baku, przeżywa wojnę i rewolucję, a potem przyjeżdża do odrodzonej Polski. Szuka w niej „szklanych domów” z opowieści ojca, a znajduje biedę, ziemiańskie dwory i spór o to, jak urządzić nowe państwo. Na końcu idzie na czele robotniczej manifestacji pod Belweder.

Streszczenie

Cezary Baryka, syn Polaków mieszkających w Baku, ma czternaście lat, gdy ojciec idzie na wojnę. W czasie rewolucji chłopak popiera bolszewików, a matka umiera wycieńczona ciężkimi robotami. Po rzezi w Baku Cezary odnajduje ojca, który opowiada mu o Polsce pełnej szklanych domów. Ojciec umiera w pociągu do Polski. W Warszawie Cezary studiuje medycynę i walczy w wojnie z bolszewikami. Potem spędza jesień w Nawłoci, majątku przyjaciela Hipolita Wielosławskiego. Romansuje z Karoliną i z Laurą Kościeniecką. Karolina zostaje otruta, a romans z Laurą kończy się bójką z Barwickim. W Warszawie Cezary słucha Szymona Gajowca, który chce budować Polskę powoli, i komunistów, do których prowadzi go Antoni Lulek. Nie przyłącza się w pełni do nikogo. Na końcu idzie z robotnikami pod Belweder i wychodzi przed tłum, prosto na szary mur żołnierzy.

Główni bohaterowie

Wszyscy bohaterowie →

Motywy

Szklane domy
Seweryn opowiada synowi o wynalazcy Baryce, który buduje w Polsce tanie, czyste domy ze szkła.
Rewolucja
W Baku Cezary z zapałem popiera rewolucję i przekonuje matkę, że to prawo moralne.
Matka i poświęcenie
Jadwiga oddaje synowi wszystko: jedzenie, siły i w końcu życie.
Ojciec i syn
Ojciec i syn spotykają się przy zbiorowej mogile w Baku i od tej chwili są sobie bliscy, choć różnią się poglądami.
Wojna
Wojna zabiera Cezaremu ojca, w Baku zamienia się w rzeź narodów, a pod Warszawą każe mu walczyć z bolszewikami.
Miłość i zazdrość
W Nawłoci miłość niszczy ludzi.
Dwór szlachecki
Nawłoć to świat jedzenia, zabaw, polowań i balów.
Nędza i niesprawiedliwość
Cezary ogląda biedę w wielu miejscach: na Chłodku, w dzielnicy żydowskiej w Warszawie i na ulicach, gdzie dzieci zbierają pył węglowy.
Dojrzewanie i poszukiwanie drogi
Cezary dorasta przez kolejne doświadczenia: rewolucję, śmierć rodziców, wojnę, romans i spory polityczne.
Przedwiośnie
Tytuł oznacza porę przejściową między zimą a wiosną.
Wszystkie motywy →

Błędy, za które dostaniesz zero

  • Błąd: Cezary Baryka wychował się w Warszawie.

    Jak jest w lekturze: Cezary dorastał w Baku. Do Polski przyjeżdża dopiero jako młody człowiek. (Rodowód)

  • Błąd: Ojciec dojechał z Cezarym do Polski i pokazał mu szklane domy.

    Jak jest w lekturze: Seweryn umiera w pociągu przed granicą. Szklanych domów w Polsce nie ma. (Część pierwsza – Szklane domy)

  • Błąd: Szklane domy naprawdę stały w polskich wsiach.

    Jak jest w lekturze: Szklane domy to legenda opowiedziana przez ojca. Cezary nie znalazł ich ani w drodze, ani w Warszawie. (Część druga – Nawłoć)

  • Błąd: Matka Cezarego zginęła w rzezi Ormian i Tatarów.

    Jak jest w lekturze: Matka umiera wcześniej, wycieńczona robotami w porcie, gdy popycha ją dozorca. (Część pierwsza – Szklane domy)

  • Błąd: Szymon Gajowiec był bratem Seweryna Baryki.

    Jak jest w lekturze: Gajowiec był przyjacielem rodziców Cezarego, nie krewnym. Ojciec każe synowi zwrócić się do niego w Warszawie. (Część pierwsza – Szklane domy)

  • Błąd: Karolinę otruł Cezary z zazdrości.

    Jak jest w lekturze: Karolina umiera od strychniny. Podejrzana jest Wanda Okszyńska, ale zostaje wypuszczona z braku dowodów. (Część druga – Nawłoć)

  • Błąd: Laura Kościeniecka wyszła za Cezarego.

    Jak jest w lekturze: Laura wychodzi za Barwickiego zaraz po awanturze w Leńcu. W Warszawie jest już jego żoną. (Część trzecia – Wiatr od wschodu)

  • Błąd: To Hipolit uratował Cezarego na wojnie.

    Jak jest w lekturze: Było odwrotnie: Cezary uratował Hipolita w potyczce pod Łysowem. (Część druga – Nawłoć)

  • Błąd: Na końcu Cezary zostaje przywódcą komunistów i obejmuje władzę.

    Jak jest w lekturze: Powieść kończy się otwarcie. Cezary idzie przed tłumem manifestantów prosto na szary mur żołnierzy. Nie wiadomo, co dzieje się potem. (Część trzecia – Wiatr od wschodu)

  • Błąd: Cezary studiował w Warszawie prawo.

    Jak jest w lekturze: Cezary studiuje medycynę. Prawo studiuje Antoni Lulek. (Część druga – Nawłoć)

  • Błąd: Antoni Lulek był przyjacielem Cezarego z wojska.

    Jak jest w lekturze: Przyjacielem z wojska jest Hipolit. Lulek to chorowity student prawa, który przez chorobę nie był na wojnie. (Część trzecia – Wiatr od wschodu)

Krzyżówka

Kliknij kratkę albo hasło i wpisz odpowiedź. Postęp zapisuje się w tej przeglądarce.

4 poziomo: Trucizna, którą otruto pannę z Ukrainy po balu.

Poziomo

Pionowo

Krzyżówka do druku

Podaj e-mail, a plik PDF z krzyżówką pobierze się od razu. Rozwiązanie jest na osobnej stronie.

Administratorem danych jest Edubite Sp. z o.o. Cel, czas i Twoje prawa opisuje polityka prywatności.