Black Weeks −30% na wszystkie kursy
Dopasuj kurs −30% →

Zbrodnia i kara: bohaterowie i ich charakterystyka

Główni bohaterowie

  • Rodion Raskolnikow

    • dumny i samotny
    • inteligentny, skłonny do teorii
    • biedny i zbuntowany
    • porywczo hojny wobec innych
    • nerwowy, chorobliwie podejrzliwy
    • rozdarty między pychą a sumieniem
    • zdolny do przemiany

    Rodion Raskolnikow to były student prawa, który porzucił studia z braku pieniędzy. Mieszka w ciasnej izdebce pod dachem i od miesięcy prawie nie wychodzi z domu. Ułożył teorię, według której ludzie niezwykli, jak Napoleon, mogą przekroczyć prawo, jeśli wymaga tego ich idea. Chce sprawdzić, do której grupy należy, i zabija lichwiarkę, a potem jej siostrę Lizawietę. Po zbrodni nie umie korzystać z łupu i zamiast spokoju czuje odcięcie od ludzi. Jednocześnie potrafi oddać ostatnie pieniądze rodzinie Marmieładowa. Długo walczy z Porfirym i z samym sobą. Przyznaje się dopiero pod wpływem Soni, a prawdziwą skruchę i miłość odkrywa dopiero na Syberii.

    Charakterystyka: Rodion Raskolnikow →

  • Sonia

    • pokorna i cicha
    • ofiarna wobec rodziny
    • głęboko wierząca
    • wrażliwa i nieśmiała
    • silna w cierpieniu
    • wierna i cierpliwa

    Sonia jest córką Marmieładowa z pierwszego małżeństwa. Żeby rodzina macochy, Katarzyny Iwanowny, nie umarła z głodu, wyrobiła sobie żółty bilet, czyli zaczęła żyć z prostytucji. Mimo upodlenia zachowuje czyste serce i wiarę. To jej Raskolnikow wyznaje zbrodnię, a ona nie odwraca się od niego, tylko każe mu przyznać się przed ludźmi i przyjąć cierpienie. Czyta mu Ewangelię o wskrzeszeniu Łazarza. Jedzie za nim na Syberię, gdzie więźniowie ją kochają. Jej miłość otwiera Raskolnikowowi drogę do nowego życia.

    Charakterystyka: Sonia →

  • Porfiry Pietrowicz

    • przenikliwy psycholog
    • przebiegły i cierpliwy
    • gadatliwy i ironiczny
    • wyrozumiały wobec przestępcy

    Porfiry Pietrowicz to sędzia śledczy prowadzący sprawę zabójstwa lichwiarki, krewny Razumichina. Czytał artykuł Raskolnikowa o zbrodni i szybko domyśla się, kto jest sprawcą, choć nie ma dowodów. Prowadzi z nim rozmowy pełne aluzji, pułapek i żartów, licząc, że przestępca sam się zdradzi. W końcu przychodzi do niego i mówi otwarcie, że wie, kto zabił. Nie aresztuje go od razu, tylko radzi mu przyznać się, bo to złagodzi karę i da mu szansę na nowe życie.

    Charakterystyka: Porfiry Pietrowicz →

  • Swidrygajłow

    • zepsuty i cyniczny
    • bogaty i hojny
    • bezwzględny wobec kobiet
    • inteligentny i znudzony życiem
    • zdolny do dobrych uczynków
    • samotny

    Swidrygajłow to ziemianin, u którego Dunia była guwernantką. Napastował ją, a po śmierci żony, Marfy Pietrowny, przyjeżdża do Petersburga, żeby ją zdobyć. Chodzą o nim ciemne pogłoski o krzywdzie dzieci i śmierci służącego. Podsłuchuje wyznanie Raskolnikowa i próbuje użyć go do szantażu wobec Duni. Gdy Dunia strzela do niego i mówi, że nigdy go nie pokocha, wypuszcza ją. Ostatniej nocy rozdaje pieniądze: na sieroty po Marmieładowie, Soni i swojej młodziutkiej narzeczonej. Rano zastrzela się. Jest ciemnym odbiciem Raskolnikowa: człowiekiem, który przekroczył wszelkie granice i nie umiał żyć dalej.

    Charakterystyka: Swidrygajłow →

  • Dunia

    • dumna i odważna
    • gotowa do poświęceń
    • rozsądna
    • kochająca brata
    • niezależna

    Dunia, czyli Awdotia Romanowna, jest młodszą siostrą Raskolnikowa. Jako guwernantka u Swidrygajłowów zostaje oczerniona, kiedy pan domu zaczyna się do niej zalecać. Zgadza się wyjść za Łużyna, żeby pomóc bratu, ale zrywa zaręczyny, gdy Łużyn obraża jej rodzinę. Gdy Swidrygajłow zamyka ją w swoim mieszkaniu, strzela do niego z rewolweru. W epilogu wychodzi za Razumichina.

    Charakterystyka: Dunia →

  • Razumichin

    • wesoły i serdeczny
    • pracowity i zaradny
    • szczery i wierny
    • porywczy
    • naiwny

    Razumichin to kolega Raskolnikowa ze studiów, który mimo biedy nie poddaje się i zarabia różnymi pracami, na przykład przekładami. Opiekuje się chorym przyjacielem, broni malarza Mikołaja i zakochuje się w Duni. Jest przeciwieństwem Raskolnikowa: żyje wśród ludzi i nie buduje teorii. W czasie procesu przyjaciela zbiera dowody jego dobrych uczynków, które łagodzą wyrok, a potem żeni się z Dunią i planuje przenieść się z nią na Syberię.

    Charakterystyka: Razumichin →

  • Piotr Pietrowicz Łużyn

    • wyrachowany
    • zadufany w sobie
    • skąpy
    • mściwy
    • fałszywy

    Piotr Pietrowicz Łużyn to radca dworu i narzeczony Duni. Chce żony ubogiej, żeby całe życie była mu wdzięczna i posłuszna. Nie znosi Raskolnikowa i próbuje skłócić go z rodziną. Po zerwaniu zaręczyn mści się: na stypie wsuwa Soni do kieszeni sto rubli i oskarża ją o kradzież. Zostaje zdemaskowany i odchodzi skompromitowany.

    Charakterystyka: Piotr Pietrowicz Łużyn →

Drugoplanowi

Alona Iwanowna
Stara lichwiarka, wdowa po urzędniku, która pożycza pieniądze pod zastaw na wysoki procent. Wyzyskuje swoją siostrę Lizawietę. Raskolnikow zabija ją siekierą. Rola w fabule: ofiara zbrodni
Lizawieta
Młodsza przyrodnia siostra lichwiarki, wysoka, łagodna i pokorna. Haruje dla starszej siostry cały dzień. Przyjaźniła się z Sonią i wymieniła się z nią krzyżykami. Ginie, bo przypadkiem wraca do domu w chwili zbrodni. Rola w fabule: przypadkowa ofiara
Marmieładow
Pijący urzędnik, radca tytularny, ojciec Soni. Przepija nawet pieniądze, które daje mu córka, i sam się tym gryzie. Ginie pod kołami powozu. Rola w fabule: ojciec Soni
Katarzyna Iwanowna
Druga żona Marmieładowa, dumna i chora na suchoty. Wychowuje troje małych dzieci z pierwszego małżeństwa. Po śmierci męża urządza stypę, zostaje wyrzucona z mieszkania i umiera. Rola w fabule: macocha Soni
Pulcheria Aleksandrowna
Matka Raskolnikowa i Duni, uboga wdowa żyjąca z małej emerytury. Bezgranicznie kocha syna i ślepo w niego wierzy. Umiera, choć nikt nie powiedział jej o wyroku syna. Rola w fabule: matka bohatera
Marfa Pietrowna
Żona Swidrygajłowa, która wykupiła go z długów. Najpierw oczernia Dunię, potem przeprasza i swata ją z Łużynem. Umiera nagle, a w testamencie zostawia Duni trzy tysiące rubli. Rola w fabule: żona Swidrygajłowa
Lebieziatnikow
Młody urzędnik, zapalony zwolennik postępowych idei, u którego mieszka Łużyn. Widzi, jak Łużyn wsuwa Soni banknot, i broni jej na stypie. Rola w fabule: świadek prowokacji Łużyna
Zamiotow
Młody urzędnik z biura policji, znajomy Razumichina. W traktierni Raskolnikow drażni go, mówiąc, jak sam ukryłby łup. Rola w fabule: urzędnik policji
Zosimow
Młody lekarz, znajomy Razumichina, który leczy Raskolnikowa w czasie choroby. Rola w fabule: lekarz
Nastazja
Służąca gospodyni Raskolnikowa. Przynosi mu jedzenie i list od matki. Rola w fabule: służąca
Mikołaj
Młody malarz, który w dniu zbrodni pracował w pustym mieszkaniu w tej samej kamienicy. Zatrzymany z powodu znalezionych kolczyków, przyznaje się do zabójstwa, którego nie popełnił, bo chce przyjąć cierpienie. Rola w fabule: fałszywie oskarżony
Ilia Pietrowicz
Porucznik, pomocnik inspektora cyrkułu, zwany Prochem z powodu wybuchowego charakteru. To jemu Raskolnikow przyznaje się na końcu do zabójstwa. Rola w fabule: oficer policji
Nikodem Fomicz
Inspektor cyrkułu, przystojny i życzliwy. Jest w biurze, gdy Raskolnikow mdleje. Rola w fabule: inspektor policji
Polinka
Dziesięcioletnia córka Katarzyny Iwanowny. Dziękuje Raskolnikowowi za pomoc i obiecuje się za niego modlić. Rola w fabule: córka macochy Soni
Amalia Iwanowna
Gospodyni Marmieładowów. Po awanturze na stypie wyrzuca Katarzynę Iwanownę z mieszkania. Rola w fabule: gospodyni
Kapernaumow
Krawiec, od którego Sonia wynajmuje pokój. Ma liczną rodzinę. Rola w fabule: gospodarz Soni
Koch
Klient lichwiarki, który razem ze studentem Piestriakowem dobija się do drzwi zaraz po zbrodni. Przez chwilę obaj są podejrzani. Rola w fabule: świadek
Resslich
Cudzoziemka i drobna lichwiarka, z którą Swidrygajłow od dawna ma bliskie i niejasne stosunki. Krążą plotki, że w jej domu skrzywdzono głuchoniemą krewną, która potem odebrała sobie życie. Rola w fabule: znajoma Swidrygajłowa