Black Weeks −30% na wszystkie kursy
Dopasuj kurs −30% →

Dżuma, Albert Camus: opracowanie lektury

O lekturze

Na egzaminie
Matura PP, Matura PR
Czytasz
w całości
Rodzaj
powieść paraboliczna (parabola), kronika
Epoka
Literatura wojny i okupacji, 1939–1945 →
Wydanie
1947

Tę lekturę czytasz w całości, więc na maturze obowiązuje przy niej błąd kardynalny. Pomyłka w faktach może dać 0 punktów za całe wypracowanie.

„Dżuma” Alberta Camusa to powieść o mieście, które zamyka się przed światem, bo wybucha w nim zaraza. W kwietniu 194. roku w Oranie, francuskim mieście na wybrzeżu Algierii, zaczynają masowo zdychać szczury, a potem umierają ludzie. Władze długo boją się wypowiedzieć słowo „dżuma”. Gdy w końcu zamykają bramy, mieszkańcy zostają odcięci od bliskich na wiele miesięcy. Lekarz Bernard Rieux leczy chorych, Jean Tarrou zakłada ochotnicze oddziały sanitarne, dziennikarz Rambert próbuje uciec do ukochanej, a jezuita Paneloux głosi, że zaraza jest karą. Na końcu okazuje się, że kronikę spisał sam Rieux. Na maturze lektura obowiązuje w całości, więc pomyłka w tym, kto umiera, kto opowiada albo kto zostaje w mieście, może dać zero punktów za wypracowanie.

Streszczenie

Oran, prefektura francuska w Algierii, 194. rok. W kwietniu na ulicach zdychają tysiące szczurów, a potem umiera dozorca domu doktora Bernarda Rieux. Rieux i stary lekarz Castel rozpoznają dżumę, ale władze długo zwlekają. Gdy liczba zgonów rośnie, przychodzi rozkaz zamknięcia miasta. Mieszkańcy zostają odcięci od świata i od bliskich. Dziennikarz Raymond Rambert, który przypadkiem utknął w Oranie, szuka sposobu ucieczki do ukochanej w Paryżu. Jean Tarrou zakłada ochotnicze oddziały sanitarne, w których pracuje też skromny urzędnik Joseph Grand. Ojciec Paneloux w kazaniu nazywa dżumę karą za grzechy. Cottard, który wcześniej próbował się powiesić, dobrze czuje się w zarazie, bo nikt go nie ściga. Latem epidemia osiąga szczyt. Jesienią Rambert rezygnuje z ucieczki i zostaje, by pomagać. Na oczach lekarzy umiera syn sędziego Othona, na którym wypróbowano serum Castela. Paneloux w drugim kazaniu mówi o trudnej wierze i wkrótce sam umiera. W grudniu Grand choruje i zdrowieje. W styczniu zaraza słabnie, ale umiera jeszcze Tarrou, a Rieux dostaje wiadomość o śmierci żony. W lutym bramy się otwierają. Rieux wyznaje, że to on spisał kronikę. Cottard zaczyna strzelać z okna i zostaje aresztowany. Na koniec Rieux ostrzega, że bakcyl dżumy nie ginie nigdy.

Główni bohaterowie

  • Bernard Rieuxsumienny i wytrwały lekarz, skromny, nie uważa się za bohatera, nie wierzy w Boga, ale walczy ze złem
  • Jean Tarroubystry obserwator, odważny i ofiarny, przeciwnik kary śmierci
  • Raymond Rambertzakochany i tęskniący, uparty i zaradny, z początku skupiony na własnym szczęściu
  • ojciec Panelouxuczony jezuita, żarliwy kaznodzieja, z początku surowy wobec ludzi
  • Joseph Grandskromny i sumienny, nieśmiały, ma kłopot ze słowami, wytrwały
  • Cottardlękliwy i samotny, ukrywa przeszłość, korzysta z cudzego nieszczęścia
Wszyscy bohaterowie →

Motywy

Zaraza jako zło
Dżuma to nie tylko choroba.
Postawy wobec zła
Każdy bohater reaguje na zarazę inaczej.
Solidarność
Bohaterowie, którzy na początku są sobie obcy, łączą się we wspólnej pracy.
Cierpienie niewinnych
Śmierć synka Othona to najważniejsza scena powieści.
Wiara i bunt
Paneloux reprezentuje postawę religijną: najpierw groźną, potem pokorną.
Rozłąka i wygnanie
Zamknięte bramy odcinają ludzi od bliskich.
Miłość
Miłość jest w powieści tym, co ludzie tracą przez zarazę i za czym tęsknią najbardziej.
Praca i obowiązek
Rieux nie uważa się za bohatera.
Śmierć
W powieści umiera wiele osób, w tym bohaterowie, których czytelnik dobrze zna: dozorca Michel, Richard, synek Othona, Paneloux, Othon, Tarrou i żona Rieux.
Kara śmierci
Tarrou jako syn prokuratora zobaczył, jak ojciec żąda śmierci oskarżonego.
Słowo i pisanie
Grand latami szuka idealnego zdania o amazonce i nie umie znaleźć słów, by napisać do Jeanne.
Przyzwyczajenie i obojętność
Ludzie szybko przyzwyczajają się do nieszczęścia.
Wszystkie motywy →

Błędy, za które dostaniesz zero

  • Błąd: Narratorem powieści jest Tarrou.

    Jak jest w lekturze: Narratorem jest doktor Bernard Rieux; wyznaje to pod koniec. Tarrou prowadzi notatki, z których narrator korzysta. (rozdział V)

  • Błąd: Rambert uciekł z Oranu do ukochanej.

    Jak jest w lekturze: Rambert w ostatniej chwili rezygnuje z ucieczki i zostaje, by pracować w formacjach sanitarnych. Spotyka ukochaną dopiero po otwarciu bram. (rozdział IV)

  • Błąd: Tarrou przeżywa epidemię.

    Jak jest w lekturze: Tarrou umiera na dżumę w domu Rieux, gdy zaraza już słabnie. (rozdział V)

  • Błąd: Cottard ginie zastrzelony przez policję.

    Jak jest w lekturze: Cottard zostaje pobity i zabrany przez policję. Powieść nie mówi, że zginął. (rozdział V)

  • Błąd: Grand umiera na dżumę.

    Jak jest w lekturze: Grand ciężko choruje w Boże Narodzenie, ale zdrowieje. (rozdział IV)

  • Błąd: Powieść głosi, że dżuma jest karą za grzechy.

    Jak jest w lekturze: Tak mówi ojciec Paneloux w pierwszym kazaniu. Śmierć niewinnego dziecka podważa ten pogląd, a Paneloux w drugim kazaniu mówi już inaczej. (rozdział II)

  • Błąd: Żona Rieux wraca do niego po epidemii.

    Jak jest w lekturze: Żona Rieux umiera w sanatorium; Rieux dostaje telegram, zanim bramy się otworzą. (rozdział V)

  • Błąd: Akcja dzieje się w Paryżu albo w Polsce w czasie wojny.

    Jak jest w lekturze: Akcja dzieje się w Oranie, francuskim mieście w Algierii. Wojna to możliwe odczytanie paraboli, a nie miejsce akcji. (rozdział I)

  • Błąd: Serum Castela uratowało synka Othona.

    Jak jest w lekturze: Synek Othona umiera mimo serum. Serum pomaga dopiero później, w części przypadków. (rozdział IV)

  • Błąd: Paneloux uciekł z miasta przed zarazą.

    Jak jest w lekturze: Paneloux pracuje w formacjach sanitarnych i umiera w mieście. (rozdział IV)

  • Błąd: Sędzia Othon przeżywa epidemię.

    Jak jest w lekturze: Othon umiera na dżumę, choć zaraza już słabnie. (rozdział V)

Krzyżówka

Kliknij kratkę albo hasło i wpisz odpowiedź. Postęp zapisuje się w tej przeglądarce.

2 poziomo: Urzędnik merostwa, który latami poprawia jedno zdanie.

Poziomo

Pionowo

Krzyżówka do druku

Podaj e-mail, a plik PDF z krzyżówką pobierze się od razu. Rozwiązanie jest na osobnej stronie.

Administratorem danych jest Edubite Sp. z o.o. Cel, czas i Twoje prawa opisuje polityka prywatności.